İnsan vücudunda damar içerisinde dolaşan sıvıların damar dışına çıkması ve doku ortaları ile cilt altında birikmesi sonucunda ödem durumu gelişir. Bedende ödem oluşmasının birçok nedeni vardır. Sık rastlanan sebepler ortasında fazla ölçüde tuz alınması, varisler, enfeksiyonlar sonrası gelişen lenfödem , kalp, böbrek, karaciğer yetmezliğidir. Daima oturma ve hareketsizliğe de bağlı olabilir.
Alınan su ve tuz ölçüsü bedende şişme ve bacaklarda ödem gelişiminde çok değerlidir. Bacaklarda gözle görülür bir ödem yani bedende su toplaması olduğunda,2-3 litre kadar fazla sıvı bedende birikmiş demektir. Ödemin oluşumunda böbrekten su ve tuz tutulumu kıymet taşır.
İnsan bedeninde sıvı birikimi, bölgesel ya da tüm bedeni içerecek halde genel olabilmekle birlikte yaygın olarak bilhassa bacaklarda görülür.
Hastalıklarla ilişkisi araştırılmalı
Her iki bacak şişmesinde; çok ölçüde tuz alımı, varisler ve kalp yetersizliği ön plandadır.Yüz, dudak ve beğenilen oluşan ödemler de ise allerjik tepkiler ve kanda protein düşüklüğü ön plandadır.
Ağrı kesici ilaçlar (özellikle romatizma ilaçları), hormon ilaçları (kortizonlu ilaçlar) da bedende çok su ve tuz tutulumuna neden olarak ödeme yol açar . Çok hareketsizlikte lenf sirkülasyonunu ve toplardamar sirkülasyonunu azaltacağı için bilhassa kollarda ve bacakta şişme yapar. Daima birebir durumda kalan yaşlılarda yerçekiminin tesiri ile sıvı altta kalan kısımlarda toplanır, bu yalancı bir ödem imajı verebilir.
Seyahat sırasında şişen ayaklar…
Seyahat sırasında bacak ve ayaklarda oluşan şişlik, sık karşılaşılan zararsız bir durum olup, seyahat sırasındaki hareketsizlik nedeniyle oluşur. Hareketsiz oturmak, toplardamarların içinde kanın göllenmesine, damardan sızan sıvının dokular ortasında birikmesiyle bacakların şişmesine neden olur. Kısa mühlet içinde olağana döner. Bu şişliğin hareket etmeye başladıktan sonra da devam etmesi önemli sıhhat sorunlarının habercisidir.
1 gr tuz 200 ml sıvı birikmesine sebep olur
Her iki bacakta oluşan ödem uzun müddet ayakta kalmaya bağlı olabilir. Bunda fazla tuz tüketimi çok kıymetlidir, fazladan alınan 1 gr tuz bedende 200 ml sıvı birikmesine yol açar.
Olağanda alınması gereken tuz ölçüsü, yaşa ve aktiviteye nazaran değişir .Aşırı tuzlu besinlerin tüketilmesi ile kâfi ölçüde tuz böbreklerden atılamazsa bedende sıvı birikmeye başlar. Öncelikle de ayak bileği, göz etrafı üzere yumuşak doku bölgeleri birinci olarak şişmeye başlar.
Ülkemizde özelliklede bölgemizde en sık beyaz ekmek, yemeklerde kullanılan salça, turşu üzere fazla ölçüde tuz ihtiva eden besinler yanında, hazır soslar, yapay tatlandırıcılar, birtakım baharatlar, alkollü içecekler, bol kafeinli içecekler bedende ödem oluşumunu artırır.
Beslenme ve hareket etmek kıymetli
En önemli tedavi ödeme neden olan durumun ortadan kaldırılmasıdır. Örneğin fazla tuz alımının engellenmesi, alkol alınmaması, hazır besin ve soslardan uzak durulması, sigara ve kafeinli içeceklerin azaltılması en değerli konulardır. Bilhassa beyaz ekmek tüketiminin , yemeklerdeki salça ölçüsünün ve turşu tüketiminin azaltılması gerekir. Bununla birlikte hareketsiz ve sabit bir durumda kalmaktan da kaçınılmalıdır. Tüm bunlara karşın bacaklardaki şişlikler devam ediyor ise bacaklarda varis ve bedende sıvı birikimine yol açabilecek rastgele bir hastalık olup olmadığının tespit edilmesi ve buna yönelik tedavi yapılması temel prensiptir.
VARİSLER TEDAVİ SONRASI TEKRAR EDER Mİ ? NEDEN TEKRAR EDER ?
Söylenebilecek birinci ve de en gerçek cümle ” tekrar eden varis yoktur, yanlış yahut eksik tedavi edilmiş varis vardır”.
Toplumumuzdaki genel kanı varis tedavisinin şikayet ve manzarayı düzeltmediği üzere çabucak tekrar ettiğidir. Yalnızca bu sebeple birçok insan hayat kalitesini düşüren ve birçoğunda da makus görünüme sebep olan varislerle ömrüne devam etmektedir.
Öncelikle şunu ayırt etmek gerekir, varisin tekrar etmesi tedavi edilen bölgelerde tekrar varis oluşması yahut sorunun devam etmesidir. Sağlıklı damarların olduğu bölgelerde yeni varislerin oluşması varisin tekrar etmesi demek değildir.
Gerek iç varis olsun gerekse ciltte görünen olsun varisler gerçek teşhis ve bireye özel tedavi planlaması ile tamama yakın tedavi edilebilir. Renkli doppler ultrasonografi olmaksızın konulan teşhis, planlama ve tedaviler kesinlikle başarısız olacaktır. Renkli doppler ultrasonografi eşliğinde yapılan planlamada hastaların damar yapısı, çapı, irtibatlarının varlığı, imajı, ana ve yedek damar münasebetleri belirlenip haritalaması yapıldıktan sonra yanlışsız tedavi yapıldığı taktirde varis tekrar etmeyecektir.
Ülkemizde ve dünyada tedavi sonrası varise bağlı şikayetleri devam eden hasta sayısı azımsanmayacak bir orandadır. Bunun en değerli sebebi bireye ve damar yapısına özel bir tedavi planı yapılmaması ve tedaviyi uygulayan doktorlar tarafından ekseriyetle tek bir metot uygulanarak tedavi edilmesidir. Bir hastada bir yol kullanılabileceği üzere birkaç prosedürün bir ortada kullanılması gerekebilir. Tek başına uygulanan ve başarılı bir yol yoktur. Tedaviyi uygulayacak olan tabibin düzgün bir planlama yapması, hastanın damar yapısına uygun tedavi sistemlerini uygulaması ve bu sistemlerin hepsinin uygulanmasında gereken tecrübeye sahip olması gerekir.
Hakikat tedavi yapıldıktan sonra sağlam olan damarların korunması çok değerlidir. Bu mevzuda hastaya kesinlikle ömür usulünde yapacağı değişiklikler ve dikkat etmesi gereken kurallarla ilgili detaylı bir eğitim verilmelidir. Tüm bu kurallara uyulduğu taktirde varislerin tekrar etmesi kelam konusu değildir.
KILCAL DAMAR ÇATLAMASI MI ? VARİS Mİ ?
Kılcal damar çatlaması nedir ?
Sık sık ismini duyduğumuz bu rahatsızlık, aslında pek çoğumuzun bildiği manası taşımamaktadır. Ciltte yüzeyel yerleşim gösteren 1 mm den daha az çaptaki deriden kabarık olmadıkları için elle hissedilemeyen mavi , yeşil yahut kırmızı çizgisel renk değişiklikleri olarak görülebilen ince damarlardır. Bölgesel olarak örümcek ağına benzeri yaygın çizgisel oluşumlar formundadırlar.
Varis nedir ?
Kalp her atışta bedenin gereksinimlerini karşılamak için bir ölçü kanı atardamarlar ile dokulara gönderir. Bu pak kan, gerekli oksijeni ve besleyici hususları hücrelere verir ve ortamda oluşan artık unsurları toplar. Oluşan bu kanın artık rengi koyudur ve toplardamarlar aracılığı ile kalbe geri taşınır. İşte varis kirli kanı taşıyan bacaktaki bu yüzeyel toplardamarların uzaması , düz yahut kese formunda genişlemesi, incelmesi ve kıvrımlı bir hal almasıdır.
Kılcal damar çatlaması bir varis midir ?
Evet, kılcal damarlar telenjiektazi ismini verdiğimiz bir varis tipidir. Kılcal damarlarda husule gelen bir problemdir. Genel olarak oluşabilecek varislerin en erken hali olarak da tanımlanabilir. Kılcal damarların daha önemli damarsal sorunların birinci habercisi olduğu unutulmamalıdır.
Kılcal damar çatlamaları bedenin nerelerinde görülür?
En sık bacaklar ve yüz de olmak üzere bedende her yerde görülebilir. Bacak ve yüzde oluşan bu kılcal damarlar birbirine benzemekle birbirlerinden de farklı yapılardadır. Yüzdeki kılcallar daha çok arteryal yapıda olup bacaklardakiler ise venöz yapıdadır.
Kılcal damar çatlamaları bir gecede oluşabilir mi?
Hayır, çoklukla yıllar içerisinde oluşurlar. Lakin dikkatle bakıldığında ve bilhassa sıcak ortamlarda genişlediği vakit fark edilirler.
Kılcal damar oluşumunun sebepleri nelerdir ?
Bilhassa bacaklardaki kılcal damarların oluşumunda % 90-95 oranında ana toplar damar ve yedek damar sisteminde oluşan reflüler ( kaçak) çok tesirlidir. Derin ve yüzeyel damar sisteminde oluşan kaçaklara bağlı olarak artmış olan damar içi basınç, birinci olarak kılcal damar formunda bulgu verir. Bunun yanında genetik yatkınlık, yaş, cinsiyet, uzun mühlet ayakta yahut oturarak çalışmayı gerektiren meslekler, hamilelikler, doğum denetim hapı kullanımı, geçirilmiş damar enfeksiyonlar, alt extremite travmaları vs. oluşumlarında tesirli sebepler olarak sayılabilir.
Kılcal damarların rastgele bir ziyanı varmıdır ?
Salt kılcallar berbat görünüm ve sıcak havalarda kaşıntı yapmaları haricinde altta yatan öteki bir sebep yoksa zararsızdır. Rastgele bir şikayet oluşturmazlar.