ÇOCUKLARDA KALP HASTALIĞI NASIL TEŞHİS EDİLİR?
Önemli doğumsal kalp hastalıklarının teşhisi ekseriyetle bebeklik devrinde konulur. Bu bebekler doğar doğmaz ağır hastalık belirtileri gösterirler. Birtakım kalp kusurlarının teşhisi ise lakin çocukluk periyodunda konulabilir. Bir küme hastalıkta belirti ve bulgular ergenlik devrine kadar ortaya çıkmayabilir ve çocuk erişkin periyoda ulaşana kadar doğumsal kalp hastalığı teşhis edilemeyebilir. Bazen kusur o kadar hafiftir ki çocukta hayatı boyunca rastgele bir rahatsızlığa neden olmaz. Çocuğunuzda kalp sorunu olduğu kuşkusu varsa çocuğunuzun pediyatrik kardiyolog tarafından kıymetlendirilmesi gerekir.
Teşhis İçin Gerekli Olan Tetkikler
Pediyatrik kardiyolog birinci olarak sizden çocuğunuzun tıbbi hikayesini alacak ve fizik muayene yapacaktır. Ayrıyeten çocuğunuzdan röntgen tetkiki, elektrokardiyografi (EKG), ekokardiyografi yahut birtakım kan testleri isteyebilir.
EKG çocuğunuza acı vermeyen bir tetkiktir, zira EKG aygıtı çocuğa rastgele bir elektrik akımı vermez yalnızca çocuğunuzun kalbinde oluşan zayıf elektrik akımlarını algılayıp EKG kağıdına zikzak halinde bir kayıt alır. Kalbin kaydedilen bu atımı elektrokardiyografi(EKG) olarak isimlendirilir.
Göğüs rötgeni ile pediyatrik kardiyolog çocuğunuzun kalp ve akciğerinin büyüklüğü ve hali hakkında bilgi sahibi olmaktadır. Göğüs sineması ile alanın radyasyon epeyce düşüktür ve rastgele bir yan tesiri bulunmamaktadır.
Ekokardiyografi tetkiki de iğne kullanılmaksızın yapılan bir incelemedir. Bu tetkikte göğüsün dışında ses dalgaları kullanılarak kalbin harketli imajları gözlenmektedir. Bu esnada Doppler tekniği ile ses dalgalarından yararlanılarak kalp ve damarlardaki kan akımı ölçülmektedir. Kardiyolog bu iki tekniği kullanarak kalbin yapısı ve fonksiyonu hakkında bilgi edinmektedir. Bu tetkik ile kalp anomalilerinin çok büyük bir kısmı teşhesi edilebilir.
Fetal ekokardiyografi hamileliğin 16. haftasından itibaren uygulanabilen, bebeğe ve anneye ziyanı olmayan, anne karnındaki bebeğin kalbinin ve kalpten çıkan damarlarının yapısını ve işlevlerini incelemeye yarayan bir tetkiktir. Bu tetkik sayesinde doğum öncesi bebeğinizde kalp anomalisi olup olmadığı belirlenebilir.
Anjiyo (Kalp Kateterizasyonu – Anjiyokardiyografi)
Kalp kateterizasyonu ve anjiyokardiyografi çok gelişmiş bir röntgen aygıtı yardımı ile yapılan ileri bir tetkiktir. Çoklukla kasık bölgesinden atar yahut toplar damarlar içerisine yerleştirilip, kalbe kadar ilerletilen ince bir tüp ( kateter) vasıtası ile gerçekleştirilir.
Çocuklar ekseriyetle anjiyo olacakları sabah erken bir saatte yahut bir gün evvel hastaneye yatırılır. Size anjiyo sürecinin detaylarını anlatılacak ve bu sürecin yapılması ile ilgili olarak yazılı müsaadenizi alınacaktır.
Anjiyodan evvel doktorununuzun size söyleyeceği makul bir müddetten itibaren çocuğunuza yiyecek, içecek bir şey vermeyiniz. Çocuğunuzun kendisini uygun hissetmesini sağlamak ve telaş duymasını önlemek için bir dizi tedbir alınacaktır.
Gerektiğinde ilaç uygulamak üzere çocuğunuza bir serum kanülü takılır. Anjiyo boyunca çocuğunuz hekim, hemşire ve teknisyenlerin nezaretindedir. Süreç esnasında çocuğunuzu görmeniz mümkün olmayacaktır.
Çoklukla anestezi hekimi tarafından verilen sakinleştirici ilaç sayesinde çocuğunuz tüm süreç boyunca uyumaktadır ve rahatsızlık duymamaktadır. Kateterin (damar içine yerleştirilen ince plastik bir boru) yerleştirileceği yer bölgesel olarak uyuşturulur.İşlem esnasında kateter bir atardamara yahut toplardamara yerleştirilir. Kardiyolog özel bir röntgen tekniğinden yararlanarak kateteri görür ve kateter kalbe ulaşana dek yavaşça iter. Kateterden alınan kan örnekleri ve basınç ölçümleri sayesinde kalpteki kusur hakkında bilgi sahibi olunur. Anjiyo esnasında kateterden damarlara ve kalbin odacıklarına x-ışınları ile görülebilen özel bir boya verilir. Boyanın verilmesinden sonra röntgen sineması kaydedilir. Kalp kusurunu teşhis etmek için yapılan bu tetkike anjiyokardiyografi denir.
Anjiyodan sonra çocuğunuz servisteki odasına dönecek ve birkaç saat uyuyacaktır. Süreçten sonra hafif bir ateş ve mide rahatsızlığı olabilir fakat bu şikayetler çoklukla birkaç saat içinde kaybolur. Anjiyo sonrası pediyatrik kardiyoloğunuz anjiyo sonucu hakkında sizinle görüşecektir. Çocuğunuzun hastanede bulunmasını gerektirecek öteki bir neden yoksa tıpkı gün akşam yahut sonraki gün hastaneden taburcu olabilirsiniz.
Efor Testi
Çocuğunuzun yürüme bandı üzerinde süratli tempoda yürütülmesi esnasında daima olarak kalp elektrokardiyografisinin çekilmesi efor testi olarak isimlendirilir.
Kardiyak Elektrofizyoloji
Çocuklarda görülen kalp ritmindeki bozukluklar bazen doğumsal nedenli, bazen ise kalp ameliyatlarından sonra ortaya çıkmaktadır. Kalp ritmindeki bozuklukların nedeni ve tipi kalp kateterizasyonu gibisi özel bir tetkik ile belirlenebilmektedir. Kardiyak elektrofizyoloji ismi verilen bu çalışma sırasında gerekirse ritm düzensizliğine neden olan odağın ve olağandışı mesaj yollarının ablasyon (radyofrekans dalgaları ile yakma ) denilen bir metot ile tedavisi yapılabilmektedir.
Kardiyak MR
Kimi hadiselerde tüm bu tetkikler yapılmasına karşın kalp hastalığı tam olarak teşhis edilemeyebilir. Bu çocuklarda sorunun tam olarak ne olduğunu tespit etmek için MR (manyetik rezonans) yahut MR anjiyografi üzere birtakım ileri incelemelerin yapılması gerekli olabilir. Bu tetkikler bilhassa kalpten çıkan ve kalbe dönen büyük damarlar ve akciğer damar yapısı hakkında çok yeterli bilgi vermektedir.
