Kalp ameliyatları temel olarak, koroner, kapak, konjenital ve aort damar cerrahisi olarak sınıflandırılır. Koroner arter cerrahisinde cerrahi zanalamada kıymetli olan sorun gelişmeden ameliyatın gerçekleştirilmesidir. Burda öteki hastalıklardan farklı olarak saatler içerisinde dahi hastanın bahtında çok kıymetli değişiklikler gelişebilmektedir. Koroner bypass kararı alınan ve çok kritik darlıkları bulunan hastalar ameliyatın geciktirilmesi sürecinde çok hayati ritim sorunları ve kalp krizi geçirebilmektedirler. Kalp krizi geçirdikten sonra ameliyata alınan hastalarda ameliyat riski çok artmakta ve ameliyattan sonraki periyotta ömür kalitesinde önemli düşüş olmaktadır. Bu hastalarda ameliyat sonrası devirdeki hayat standardını ameliyat öncesi kriz esnasında kaybedilen doku ölçüsü belirlemektedir. Ameliyata kalp performansı çok düşmüş olarak giren hastalarda ameliyatta ve sonrası devirde kıymetli hayati riskler kelam konusu olmaktadır. Bu hastalar sıkıntısız ameliyattan sonra dahi, kalp adelesinde kâfi düzelme sağlanamadığı taktirde efor kapasitesi düşer. Buna bağlı günlük faliyetlerini çok güç yerine getirir ve ilerleyen süreçte kalp transplantasyonuna gereksinim duyulur.
Koroner damar hastalarının bir kısmında da ameliyat öncesinde kalp krizi geçirmeksizin kalp performansı çok düşük olabilmektedir. Burda da beden savunma sistemi devreye girerek kalbin beslenmesindeki bozukluktan ötürü kalbin oksijen muhtaçlığını azalmak için kalp kasılma gücünü hudut ve askeri seviyeye düşürülür. Bu hastaların kalp performansları çok düşük gözükmekle birlikte ameliyat öncesi kalpteki canlı doku araştırmasında çok kıymetli kısmı canlı olarak görülür. Bu hastalara yapılan koroner bypass sonrası değerlendirmede kalp performansının tamaman olağana döndüğü saptanır. Kalbin ameliyat öncesindeki durumu uyuyan kalp (hiberne miyokard) olarak nitelendirilir.
Kapak hastalarında ise ameliyat zamanlamasında günler aylardan fazla yılların kıymeti bulunmaktadır. Bu hastalarda da kıymetli olan kalıcı sorunlar gelişmeden operasyonun gerçekleştirilmesidir. Bu hastalarda da kalıcı değişiklikler kalp adelsinde ve akciğer atardamarında gerçekleşmektedir. Kapak hastalıklarına bağlı akciğer atardamarında pulmonerhipertansiyon olarak nitelendirilen önemli kalıcı değişiklikler gelişmeye bağlayınca ameliyatın geciktirilmesi ameliyatın riskini ve ameliyat sonrası devri çok tesirler. Örneğin mitral kapak darlığı bulunan kimsede ameliyat vakti çoktan gelmiş bir hastada ameliyat vaktinin geciktirilmesi akciğer atardamarında gelişen değişiklikleri daha da müzmin hale getirir. Akciğer atardamarındaki değişiklikler ameliyat yapılsa dahi ilerleme göstermeye devam eder ve ameliyattan sonraki yıllarda akciğere kan pompalayan sağ kalp adelesinde yetmezliğe neden olur. Buna bağlı bu hastalarda efor kapasitesi düşer, karında asit ve bacakta şişlik gelişir. Bu hastalar uygun vakitte yapıldığı taktirde ameliyat sonrası akciğer atardamar basıncı kısa müddette yarıya düşer ve ameliyat sonrası ilerleme göstermez. Yani operasyon vaktini geciktirmek, sonrasında hayat müddetinde ve kalitesinde düşüşe neden olacktır. Kapak hastalarında öteki değerli konu da kalp adelesinde gelişen kronik değişiklikler. Örneğin mitral yahut aort kapak larındaki yetmezlik (kaçaklarda) sol taraf kalp adelesinde genişlemeye neden olur. Bu kaçaklara uzun yıllar müdahale edilmediği taktirde kalp hücrelerinin etrafında oluşan boşlıkları kasılma özelliği olmayan bağ dokusu dolduru ve bu doku ölçüsü yıllarla artış gösterir. Bu hastalara yapılan ameliyatların hem riski yüksek olmakta hemde ameliyat sonrasında kalp performansında ve efor kapasitesinde istenilen seviyede düzelme olmamaktadır. Bazen bu hastalarda kapaklara yönelik cerrahi mi, kalp nakli mi konusunda kıymetlendirilir.
Sonuç olarak kapak hastalarında da zamanlama hem ameliyat riski hemde ameliyat sonrası için büyük kıymete haizdir.
Çeşitli nedenlere bağlı kalp yetersizliği gelişen ve ilaç tedavisi ile takip edilen hastalarda da en son verilecek karar kalp transplantasyonu olmaktadır. Bunlar, genel olarak diğer rastgele bir tedavi ile artık düzelme ihtimali olmayan hastalardır. Kalp yetmezliği nedeniyle takip edilen hastalarda da kalp transplantasyonu açısından da önemli zamanlama yapılmalıdır. Kalp transplantasyonu öncesinde uygun vakitte kalp transplantasyonu yapılmayan hastalarda transplantasyon bahtı ortadan kalkabilmektedir. Yada bu hastalarda akciğer atardamar basıncında önemli yükselmeye bağlı transplantasyondan sonra istenilen yarar sağlanamamakta ve hasta sağ kalp yetmezliğinden kaybedilmektedir.
Doğumsal kalp hastalıklarında ameliyatın zamanlaması büyük kıymete sahiptir. Doğumsal kalp hastalıklarında kalpteki karıncık yahut kulakçıklar ortasındaki deliklerden kalbin sağ tarafına volüm yüklenmesi akciğer atardamar duvarında kalıcı bozulmalara (pulmonerhipertansiyona) neden olabilmektedir. Ameliyatı geciktirilen hastalarda akciğer atardamarındaki kalıcı değişiklikler ilerleme gösterdiği taktirde sol taraftan sağ tarafa geçiş duracak noktaya gelebilir. Bu durumda ameliyat yapılıp karıncık yahut kulakcıktaki delikler kapatılsa dahi hem ameliyatın riski yükselir, hemde ameliyattan sonrası istenilen yarar sağlanamaz.
Sonuç olarak, kalp hastalıklarında ameliyatta uygulanacak cerrahi teknik kadar ameliyatın zamanlaması da büyük değere sahiptir. Hatta ameliyat vakti geçmiş hastalarda birçok vakit ameliyat yapmamak hasta lehine bir durum alabilmektedir.
