Üroloji
Prostat Nedir? Ne İşe Fayda?
Prostat, spermlerin beslenmesine ve ejakülasyon (boşalma) sırasında taşınmasına yarayan sıvıyı salgılayan bir organdır. Mesaneden çıkan idrar …
Prostat, spermlerin beslenmesine ve ejakülasyon (boşalma) sırasında taşınmasına yarayan sıvıyı salgılayan bir organdır.
Mesaneden çıkan idrar yolunun çabucak başlangıcında yer alan ve idrar yolunu çepeçevre saran prostat bezi yaşın ilerlemesi ile büyümeye başlar. Bu büyüme iç kısma, idrar yoluna gerçek olduğu oranda hastada idrar yaparken zorlanma şikayetleri başlar. İdrar tam boşaltılamadığı için kullanılan mesane kapasitesi azalır, hasta sık sık idrara gitmeye, gece idrara kalkmaya başlar.
Olağanda bir ceviz büyüklüğünde ve yaklaşık 20 gr yükünde olan prostat bezi bazen bir greyfurt kadar irileşebilir. Şayet büyüme daima dış tarafa yanlışsız olursa hastada idrarla ilgili hiçbir yakınma görülmeyebilir.
Prostat Büyümesi Ne Demektir?
BPH (selim prostat büyümesi) prostatın kanser hastalığı değildir. Lakin birebir prostatta hem BPH hem prostat kanseri görülebilir. Kesinlikle araştırılmalıdır.
Bulguları Neler Olabilir?
- İdrar yapmayı başlatmada zorluk
- Sık sık idrara çıkma (özellikle geceleri)
- Mesanenin büsbütün boşalmadığı hissi
- Birdenbire kuvvetli idrara çıkma gereksinimi
- Zayıf idrar akımı, kesik kesik, çatallı idrar yapma
- İdrar yaparken zorlanma ya da ıkınma
- İdrar damlaması ya da kaçırma
- İdrar yaparken sızı ya da yanma
“İdrar çıkışının zorlanmaya başlaması ile ilgili değişimler çok yavaş seyirli olduğu için hastalar ekseriyetle bu değişimi hissetmez yahut önemsemezler”
Gecikmiş hadiselerde neler gözlenebilir ?
- Güçsüz mesane
- Mesane ve böbrek enfeksiyonları
- Büsbütün idrar yapamaz hale gelme
- Geriye kaçan idrarın idrar yollarını genişletmeye başlaması
- Böbrek yetmezliği
Prostat Büyümesinde Teşhis Nasıl Konur?
Tıpkı anda prostat kanseri de olabileceğinden ve prostat kanserinin kendine mahsus erken periyot belirtileri olmadığından incelemeler sırasında bu istikametten de araştırılmalıdır.
Serum Prostat Spesifik Antijen (PSA) bakılması
- Prostat kanseri ayırıcı teşhisinde değerli
Manalı yüksek kıymetlerde prostat biyopsisi yapılır.
Parmakla prostat muayenesi
- Prostat kanseri ayırıcı teşhisinde kıymetli
- Prostatın kıvamı, simetrisi, büyüklüğü kıymetlendirilir
Nodül (kısmi sert doku) araştırılır
Ultrasonografik inceleme
- Prostat kanseri ayırıcı teşhisinde değerli
- Prostatın iç yapısı ve büyüklüğü hakkında bilgi verir.
İdrar analizleri
- Enfeksiyon varlığı araştırılır
İdrar akım ölçümü (Üroflowmetri)
- İdrar yapış suratı, müddeti, tazyiği hakkında bilgi verir.
İdrar yapma sonrası mesanede kalan idrar ölçüsü tayini
- Olağanda idrar yaptıktan sonra mesanenin büsbütün boşalması gerekir.
Sistopanendoskopi (Mesane ve alt idrar yollarının optik aygıtlarla incelenmesi)
- Şikayetlerin hakikaten prostatın idrar yolu içine yanlışsız büyüyüp yolu tıkamasına mı, yoksa misal şikayetleri yapabilen idrar yolu darlıkları, taş ya da tümöral oluşumların varlığına mı bağlı olduğu direkt gözlenir.
- Ayrıyeten mesane de incelenerek sıkıntı idrar yapmaya bağlı görülen mesane değişiklikleri ve derecesi kıymetlendirilir.
“Prostat kanserinin ön değerlendirmesinde kan PSA seviyesi, parmakla prostat muayenesi ve ultrasonografik inceleme değerlidir.”
“Benzer şikayetleri olan iki farklı hasta bu durumlarından tıpkı derecede rahatsız olmayabilir. Bu nedenle ameliyat gerekir mi? gerekirse ne tıp bir ameliyat tercih edilmeli? sorularının karşılığını hastaların bu türlü bir durumdan ne kadar rahatsız oldukları da belirler.”
Bir üroloji uzmanı ile görüştügünüz vakit sizden aşağıdaki soruları cevaplamanızı isteyecektir:
- Şikayetleriniz nelerdir?
- Ne kadar müddettir varlar?
- Sizi ne sıklıkla rahatsız ediyorlar?
- Daha kötüleşmeye başladılar mı?
- Ailenizde prostat sorunu yaşayanlar var mı?
- Diğer sıhhat sıkıntılarınız var mı?
- Devamlı kullandığınız kimi ilaçlar var mı?
Memleketler arası prostat semptom skor testi için tıklayınız.
Prostat Büyümesinde Tedavi Seçenekleri Nelerdir?
Hastadaki bulguların şiddeti, ek sorunların varlığı, hastanın yaşı yanında prostatın büyüklüğü, hali de tedavi kararında tesirlidir.
Aslında her hastada uygulanması ülkü olan bir tedavi formülü yoktur. Her hasta farklı bir olgu olarak değerlendirilmeli ve tedavi usulleri konusunda hastanın bilgilendirilmesi sonrası nasıl bir yol izleneceğine birlikte karar verilmelidir.
Prostatın idrar yolunu tıkamaya başlamasının erken devir bulguları bir devir ilaç tedavileri ile giderilebilir. Fakat ilaca karşın şikayetler bir müddet sonra tekrar görülmeye başlar ya da baştan itibaren şiddetli seviyede ise, örneğin hastanın idrar yapamaz hale gelme üzere durumları kelam konusu ise ilaç tedavisi denenmeden direkt operasyon planlanır.