Varis Tedavisinde Skleroterapi

Kanı kalbe geri taşıyan damarlar toplardamar olarak isimlendirilir. Bu damarlar kan akışının kalbe yanlışsız tek taraflı olmasını sağlayan kapakçıklar içerirler. Toplardamarlarda oluşan tıkanıklar yahut çok basınç bu kapakçıkların düzgün kapanmasını engelleyerek geriye hakikat kaçaklara (kan reflüsüne) sebep olurlar. Sonuçta bacaklardaki yüzeysel toplardamarlar genişler, uzar ve büklümlü bir imaj ile varisler oluşur. Gece oluşan kramplar, kaşıntı, şişkinlik, ayakta kalma ile ağrı, sıkça görülen şikâyetlerdir. Varis damarları deri ve deri altında kılcal-C1 tipi– ile dış ana damarda C2 tipinde olabilirler.

Skleroterapi, C1 tipi deri ve deri altındaki örümcek ağı görünümdeki damarların içine sklerozan (büzüştürücü) bir solüsyonun enjekte edilerek damar boşluğunu büsbütün kapatma yoludur.

Skleroterapi süreci

-Yatay pozisyonda, bacakta belirlenen bölge antiseptik solüsyonla silinir ve varisli damar içine çok ince bir iğne ile girilir,

-Gereken doz ve konsantrasyonda (%0.5, %1, %2 ) ilaç- lauromacrogol (polidocanol) özel teknikle (sıvı yahut köpük şeklinde) damar içine enjekte edilir.

-Daha sonra, tedavi yapılan varisli damar üzerine kompresyon-baskı uygulayacak halde tampon konur ve sıkı halde bantlanır.

-Elastik Varis çorabı giyilir ve devamında yarım saat kadar tempolu yürüme yapılır.

Skleroterapi’nin başarılı olması, eksiksiz ve dikkatli bir uygulama sonrası yapılan kompresyon tedavisi bağlıdır.

Skleroterapi’nin yan tesirleri:

Muhtemel yan tesirler nedeniyle tedavinin Damar Cerrahisi Uzmanınca hastane ortamında yapılması gerekir. Kullanılan ilacın yan tesirleri prostektüs bilgileri ışığında aşağıdaki üzeredir:

Yaygın olarak ( yüz hastada 1-10 oranında )

– Süreç bölgesinde tedaviden evvel görünmeyen süreksiz yeni damarların oluşması ( neo-vaskülarizasyon), bölgesel kan birikimi (hematom),

– Ciltte renk yoğunlaşması (hiperpigmantasyon), kanın cilt altına kan sızması (ekimoz),

– Enjeksiyon yerinde ağrı ( kısa süreli), kan damarı içinde bölgesel kanın pıhtılaşması (tromboz). Bu nedenle skleroterapi sonrasında varisinde pıhtı saptanan hastalarda bu pıhtı iğne yada sivri bir bisturi ile oluşturulan deliklerden çıkartılır.

Yaygın olmayan ( bin hastada 1-10 oranında)

– Toplardamar iltihabı (yüzeyel tromboflebit, flebit),

– Ciltte alerjik iltihap ( dermatit), döküntü (ürtiker), cilt tepkisi, cilt üzerinde kızarıklık (eritem)

– Dokuda sertleşme (endürasyon), şişme, doku mevti (nekroz)- atardamar içine ilaç verilmesi yahut ayak üzerinde ya da bilek bölgesinde toplardamara yapılan enjeksiyonun atardamardaki basıncı bilakis çevirmesine bağlı oluşur, süreksiz hudut hasarı

Seyrek olarak ( onbinde 1-10 oranında)

– Toplardamar tıkanıklığı (muhtemelen temelde var olan hastalığa bağlı)

– Kol ve bacaklarda ağrı

Çok seyrek olarak ( onbinde birden az)

– Ani çok hassaslık tepkileri (anaflaktik şok); ani teneffüs zahmeti, baş dönmesi, kan basıncı düşmesi üzere belirtiler), Anjio-ödem, yaygın döküntüler (ürtiker), astım atağı.

– İnme (apoplektik felç), baş ağrısı, migren, bölgesel uyuşma (parastezi), şuur kaybı, zihin karışıklığı, baş dönmesi, merkezi konuşma bozukluğu (afazi), hareket uyum bozukluğu (ataksi), bedenin yarısının uyuşması (hemiparazi), ağız uyuşukluğu (oral hipoestezi),

– Süreksiz Görme bozukluğu,

– Kalp yavaşlaması (vazo-vagal senkop), Çarpıntı, olağandışı kalp suratı,

– Akciğerde kanın pıhtılaşması, nefes darlığı (dispne), göğüste baskı hissi, öksürük,

– Tad alma duyusunda bozukluk, bulantı, kusma,

– Skleroterapi bölgesinde kıllanma ( hipertrikoz),

Sleroterapi Müdahalenin Alternatifleri:

Işın tedavileri (laser, photoderm) iğne tedavisinde olduğu üzere küçük ipliksi varislerin tedavisinde kıymetli yeri vardır. İğne ile girilemeyecek kılcal varislere muhakkak dalga uzunluklarında ışık yollanarak hasta damarda hasar oluşturulur ve kurutulan damar daha sonra beden tarafından eritilerek yok edilir. Bu teknikte de varisli bölgeye 2-4 seans tedavi uygulamak gerekir. Lakin sizin varisleriniz bu metotların uygulanmasına müsait değildir.

Müdahale edilmemesinin sonuçları:

Müdahale edilmediği takdirde hastalığınız ilerleyebilir ve aşağıdaki durumlar görülebilir.

Yüzeyel flebitler (Mikrobik olmayan yahut komplike toplardamar iltihapları) çarpma, akım suratının yavaşlaması, damar cidarında yahut yakınında oluşan bir enflamasyon nedeni ile yüzeysel damarlarda oluşan pıhtılaşmalara yüzeysel flebitler denir. Epey ağrılıdır ve 7-10 gün üzere uzun bir müddette güzelleşme görülür. Bazen bedenin öteki yerlerindeki hastalıklarla yandaş olarak ortaya çıkarlar.

Varis kanamaları: İri varislerde bazen çarpma sonucu bazen de varisin üzerindeki cilt katmanının incelmesi ve erezyonu-sıyrılması sonucu zaten kanamalar gözlenir. Cilt altına olan kanamalar ağrılı, geniş alanlara yayılan mor manzaralar (ekimoz)oluştururlar. Açık kanamalar ise, bol, neredeyse fışkırır stilde olurlar ve sıklıkla panik yaratırlar. Basitçe üzerine basmakla durdurulabilen bu tip varis kanamaları uykuda yahut şuur kaybı olan durumlarda (örneğin trafik kazası) fazla ölçüde kan kaybına sebep olabilir ve hayati tehlike oluşturabilir. Tabip tarafından uygulanacak elastik bandajlarla yahut gerekirse cerrahi metotlarla (dikiş vb.) denetim ve tedavi edilir.

Varislere bağlı kapanmayan yaralar (varis ülserleri)

Sekonder varislerde, ayak bileği hizasında tipik kahverengi pigmentasyonla birlikte oluşan varis ülserlerinin tedavisi sıkıntı ve vakit alan, hasta tarafından tam kooperasyon gerektiren yaralardır. Ayak bileği hizasında cilde ilişkin toplardamarlarda çok basınç artışı, kılcal-kapiller sirkülasyonunda staz (duraksama)yaratarak cildin beslenmesini bozar. Bu sebeple staz ülseri olarak da isimlendirilen bu yaraların kapanması için uzun periyodik (3 hafta kadar) kesin yatak istirahati ve tabip müşahedesi gereklidir. Yaralar kapandıktan sonra tabip tavsiyesine uyulursa tekrarlamazlar.

Anestezi:

Skleroterapi süreci sırasında anestezi almanıza gerek yoktur. Yalnızca süreç yapılacak bölgelere uygulanan ve acı ile ağrı hissinizi azaltacak kremler-spreyler kullanılabilir.

Teşebbüsten evvel hastanın dikkat etmesi gereken konular:

1. Uygulama esnasında giymek için şort yada tayt getiriniz. Varis çorabınızı giyerek geliniz. Uygulamadan sonra bandajları ve tedavi izlerini gizlemek gayesiyle giyebileceğiniz pantolon yahut uzun bir etek getiriniz.

2. Lütfen tedavi gününde beden losyonu, krem yahut banyo yağı türevi hususlar kullanmayınız. Bu cins unsurlar cildinizi kayganlaştırdığından ötürü bandajların yapışmasını mahzurlar.

3. Lütfen tedavi sabahı bacaklarınıza epilasyon yahut traş yapmayınız. Tedavi sırasında uygulanacak olan alkol içerikli antiseptik solüsyon küçük kesiklerde yanmaya, ağrıya neden olacaktır.

4. Tedavi esnasında uygulanacak enjeksiyonlardan sonra hafif antrenmanlara devam edebilirsiniz. Ancak aerobik ve koşu yapmamalısınız. Bisiklet yahut süratli yürüyüşler yapılabilir.

Teşebbüsten sonra hastanın dikkat etmesi gereken konular:

• Skleroterapi sonrası yürümek çok değerlidir. En az 30 dakika müddetle süratli tempoda yürünmelidir.

• Süreç sonrasında, varis çorabı bir hafta mühletle gece ve gündüz giyilecektir. Lakin 3. günden sonra bandajlar çıkarılıp banyo yapılabilir. Banyodan sonra da yara yerlerine krem sürülmeli ve tekrar çorap giyilmelidir.

• Tedavi sonrası ağır efor gerektiren aktivitelerden 24 saat boyunca kaçınılmalıdır.

• Hekiminizin tavsiye ettiği müddetlerde kesinlikle denetime gelinmelidir.