Halk ortasında kozmetik bir sorun olarak bedellendirilen varis, aslında toplardamarların işlevlerini yerine getirememesinden kaynaklanan, bir dolanım hastalığı olan venöz yetersizliğin değerli bir belirtisidir. Toplardamarları etkileyen bir sorun olarak varis, atardamar hastalıklarına oranla beş kat daha fazla karşımıza çıkmaktadır. Bu bakımdan, sıkça karşımıza çıkan ve tedavi edilmediğinde evvel hayat kalitemizi, daha da ilerlemesi durumunda ise hayatımızı tehdit edebilecek boyutlara ulaşan varisin ne olduğuna ve semptomlarına değinmek yararlı olacaktır.
Varis Nedir ve Semptomları Nelerdir?
Sistematik işleyen bir sistem olarak bedenimizde, toplardamarlar (venler) dolanım sistemi için değerli bir işleve sahiptir. Kalp tarafından pompalanan pak kan arterler tarafından bedene dağıtılır ve ayak parmak uçlarına kadar getirilir. Ayak parmak uçlarına kadar getirilen kanın, tekrar temizlenmesi için kalbe ve akciğerlere geri gönderilmesi vazifesi bacaktaki toplardamarlara aittir. Lakin, damarlarda bulunan ve kanın yanlışsız akışını gerçekleştirmeye yardımcı olan kapakçıklar (valfler) bozulduğu vakit dolanım sistemi işlevlerini yanlışsız formda gerçekleştirememekte ve kan kalbe hakikat kaçabilmektedir. Bu noktada, damarlarda meydana gelen ve bütün bir dolanım sisteminin bozulmasına sebep olabilen durum, varis ismini almaktadır.
Varis, temel vazifesi kanın oksijenlenmesini sağlamak ve dolanıma yine katılması için kanı taşımak olan toplardamarlardaki kapakçıkların bozulmasıyla meydana gelen durumdur. Bu kapakçıkların bozulmasıyla, oksijenlenmiş kan üste taşınamamakta, damar içinde birikerek varis halini almaktadır.
Varisler; yük hissi, ağrı, şişlik, parestezi, gece krampları, yorgunluk ve kaşıntı, huzursuzluk üzere hislerle semptomlar oluşturabilmektedir. Genel itibariyle varisin kendini gösterme durumlarını şu biçimde sıralayabiliriz:
-Yeni ve berbat görünen damar oluşumları meydana gelmesi; 1-2 mm çapında, örümcek ya da ağaç kökü görünümünde, koyu bir noktadan etrafa yayılan kırmızı, mor ya da mavi renkli ince kılcal damarlar oluşmasıyla varis kendini göstermektedir.
-Gözle daha net görülebilecek, 3-4 mm çapında mavi- yeşil görünümlü damarlar oluşmasıyla,
-Cilt altında çubuk makarna ve fındık üzere görünen damarlar meydana gelmesiyle de ortaya çıkabilmektedir.
Varis tedavisinde, hangi hastaya hangi tedavi tekniğinin uygulanacağı varislerin durumuna nazaran belirlenmektedir. Bu nedenle varislerin durumunu belirlemek emeliyle, fizik muayenenin yanı sıra, doppler ultrasonografi çekilmesi gerekmektedir.
Skleroterapi Nedir?
Bedende, şiş, koyu renkli, düz olması gerekirken sıklıkla kıvrımlı, büküntülü ve olağandışı derecede genişlemiş halde ortaya çıkan varisler, skleroterapi metoduyla tedavi edilebilmektedir. Variköz ven olarak da isimlendirilen varislerin yok edilmesi gayesiyle, sklerozan husus enjeksiyonu yapılması tekniği, skleroterapi ismini almaktadır. Sklerozan unsur, tıpta sık kullanılan tabirlerden biridir ve sertleştiren manasına gelmektedir. Uygulanmasıyla, kıvrımlar ortaya çıkmış ve olağandışı derecede genişlemiş olan damarların kurutulması sağlanır.
Skleroterapi usulüyle, enjekte edilen sklerozan unsur damarların büzüşmesine ve kurumasına imkan sağlamaktadır. Biriken küçük kılcal damarlar yoluyla bir damar izi oluşturulmakta ve biriken kan sağlıklı damarlara böylece yönlendirilebilmektedir. Oluşan damar izi ise, dokular tarafından absorbe edilip kaybolmaktadır. Yani, damar içine enjekte edilen ilaç yoluyla damar kapatılmakta, bu süreçte kan akışı sağlıklı damarlara yönlendirilmekte ve böylelikle varisli damarlar, vakit içinde beden tarafından ortadan kaldırılmaktadır.
Günümüzde sklerozan unsur olarak, hipertonik serum fizyolojik, sodyum tetradesil sülfat, polidokanol, etil alkol olmak üzere tesirli ve inançlı birçok husus kullanılmaktadır. Bu tesirli ve inançlı hususların geliştirilen usullerle uygulanmasıyla birlikte skleroterapi sistemi süratle tercih edilen teknikler ortasında yer almaya başlamıştır. Türkiye’ de skleroterapi metodunda enjekte edilen ilaç ise daha çok, polidokanoldur. Skleroterapi formülü, çapı 1-4 mm ortasında olan varislere uygulanmaktadır.
Skleroterapi tekniğiyle bedene enjekte edilen sklerozan hususun enjekte edilme metodu farklılaşabilmektedir. Hatta skleroterapi yolu enjekte formülüne nazaran 2’ye ayrılmaktadır. Bu teknikler:
-Direk sıvı olarak enjekte sistemiyle skleroterapi; kılcal damarların tedavisinde %0,5’lik polidokanol havayla karıştırılmadan sıvı olarak PPD iğnesiyle enjekte edilmektedir. Bu iğnelerin hacmi çok küçük yapıdadır ve münasebetiyle köpük hazırlamaya uygun değildir.
-Köpük skleroterapi prosedürü; damarlara enjekte edilen sıvı sklerozanın hava ile karıştırılarak köpük olarak enjekte edilmesi usulüdür. Köpük skleroterapi için daha çok, 23-25 G kelebek iğneler kullanılmaktadır. Köpük skleroterapi sırasında hastalara tek seansta verilen hava ölçüsü 8 ml’yi geçmemelidir. Kullanılacak olan ilaç ölçüsü, hastanın beden yüküne nazaran şimdi sürece başlamadan evvel planlanmalıdır.
Varis Tedavisinde Yapıştırma Yolu
Varis tedavisinde yapıştırıcı metodu; tıbbi bir yapıştırıcı husus olan siyanoakrilatın, varisli damarlara enjekte edilmesi yoluyla gerçekleştirilen metottur. Siyanoakrilat enjekte edilen varisli damarlar, bu tıbbi yapıştırıcı husus yoluyla birbirine yapışmakta ve ortadan kaldırılmaktadır. Tıbbi yapıştırıcı unsur, bir katater, yani ince bir tüp yoluyla varisli damar içine yerleştirilmekte, sonrasında damar kapatılmakta ve doğal olarak kan akışının bacaktaki başka sağlıklı damarlara geçişi sağlanmaktadır.
