Kalp Nakli Hastaları için Kılavuz - Doktor Makaleleri
Bize ile Bağlan
All On Four İmplant Tedavisi

Kalp ve Damar Cerrahisi

Kalp Nakli Hastaları için Kılavuz

Kalp Nakli Hastaları için Kılavuz Kalp nakli, Aralık-1967 tarihinde, Güney Afrika’ nın Capetown kentinde yapılan birinci operasyondan günümüze …

Yayınlanan

üzerinde

Kalp Nakli Hastaları için Kılavuz

Kalp nakli, Aralık-1967 tarihinde, Güney Afrika’ nın Capetown kentinde yapılan birinci operasyondan günümüze, tüm dünyada kalp yetmezliği olan hastalarda uygulanan başarılı bir tedavi olarak kabul edilmiştir.

KALBİN YAPI VE İŞLEVİ

Kalp, akciğerlerin ortasında, göğüs kemiğinin altında yer alan yaklaşık bir yumruk büyüklüğünde kastan oluşmuş bir organdır. Kalp düzgün ve organize bir biçimde gevşeyip kasılarak (atarak) kanı kalp odacıklarından büyük atardamarlar yoluyla bedene pompalar. Kan dokulara oksijen ve besinleri taşırken, ziyanlı eserleri ve artıkları, akciğerler, böbrekler ve karaciğer yoluyla bedenden uzaklaştırır.

KARDİOMYOPATİ

Kardiomyopati, kalp yetmezliğine neden olabilen bir kalp kası hastalığıdır. Kalp kası büyür ve kasılma işlevlerini kaybeder, kanı organ ve dokulara aktif olarak pompalayamaz hale gelir, sonunda kalp yetmezliği gelişir. Bedendeki fazla su, damarlarda, akciğerde, karaciğerde, karın boşluğunda ve bacaklarda birikmeye başlar.Oksijen ve gıdayı yeteri kadar alamayan öteki organlar da vakit içinde bu durumdan ziyan görür.

Kardiomyopati sebepleri:

1. Dilate (genişlemiş) kardiomyopatiaşağıdaki nedenlere bağlı olabilir:

  • Viral (enfeksiyon)
  • Loğusalık (doğum sonrası dönem)
  • Alkol (kronik alkoliklerde gelişir)
  • Uyuşturucu ilaç kullanımı
  • Sebebi bilinmeyen

2.İskemik kardiyomyopati

Koroner arter hastalığına bağlı kalp kasının yetersiz kan alması yahut kalp krizi(enfarktüs) sonrası kalbin kas gücünü kaybetmesidir.

3.Konjenitalsebeplere bağlı kardiomyopati: Doğumdan itibaren kalpte hastalığı olanlarda görülen kardiomyopati cinsidir.

4.Sertleşmiş ve duvarları kalınlaşmış kardiomyopatiler:

  • Kalınlaşmış (Hipertrofik)
  • Gevşeyemeyen (Restriktif)

KALP NAKLİ İÇİN İHTİYAÇ

Kalp yetmezliği ilaç tedavisine cevap vermeyen yahut cerrahi bir metotla düzeltilemeyen hastalar kalp nakli adayı olarak kıymetlendirilir.

TRANSPLANTASYON ÖNCESİ KIYMETLENDİRME SÜRECİ

Transplantasyon öncesi kıymetlendirme süreci hastanın Kalp Damar Cerrahisi Kliniğinin transplantasyon kısmına başvurması ile başlar. Gerekli tetkiklerin yapılması ve hastanın uygun bir alıcı aday olarak hazırlanması için hastanede geçen müddettir.

Kalp nakli takımı

Kalp nakli koordinatörü:Transplantasyon süreci boyunca hasta, aile ve öbür transplantasyon grubu ortasında irtibatı sağlar.

Enfeksiyon hastalıkları uzmanı:Oluşabilecek enfeksiyonlara karşı hastaları korumak, oluşmuş olan hastalıkları tedavi etmekle misyonlu uzmandır.

Patoloji Uzmanı:Doku reddini anlamak için yapılan biopsilerin değerlindirilmesini yapar. Biopsi sonucu verilecek tedavi konusunda doktora yol gösterir.

Kalp transplantasyon cerrahı:Cerrahi olarak kalp nakli ameliyatının olabilirliğini kıymetlendirir. Ameliyatı ve ameliyat sonrası takibi yapar.

Kalp transplantasyon kardioloğu:Kalbi ve varsa (şeker hastalığı üzere.) öbür hastalıkları kıymetlendirir, transplantasyon öncesi ve sonrası denetimleri ve gerekli tedavileri verir.

Hemşire:Transplantasyon grubu ile bir arada çalışır, tedavi ve hasta bakımını verir.

Fizyoterapist:Akciğerler ve kaslar için gerekli egsersizleri verir.

Diyetisyen:Ülkü kiloyu belirler, kalp yetmezliğindeki diet kısıtlamaları konusunda bilgi verir.

Nakil öncesi tetkikler

Elektrokardiografi (EKG)

EKG çekilerek kalp ile ilgili rastgele bir ek sorun olup olmadığı denetim edilir.

Ekokardiografi (EKO)

Bu test kalbin pompa işlevini, kalp duvarının hareketlerini, kapakların çalışmasını ve kalp odacıklarının boyutlarını belirlemek için yapılır.

Akciğer sineması

Kalbin boyutları ve akciğer de olabilecek sıkıntılar için gereklidir.

Laboratuar testleri

Kalp damar cerrahisi kliniğinde kan kümesi ve doku tipi belirlemesi, hepatit, HIV üzere enfeksiyon parametrelerine bakılır, anemi, kanama sorunları , böbrek ve karaciğer hastalıklarıya ilgili araştırmalar yapılır.

Kateterizasyon ve Anjiografi (Anjio)

Kasıktan atardamar yoluyla girilip kalbe opak husus verilerek yapılan bu tetkikte koroner arterlerdeki tıkanıklıklar gösterilmekte, kalp odacıklarının basınçları ölçülebilmekte ve kalbin işlevleri tespit edilebilmektedir.

Periferik doppler testi

Kasık, bacaklar ve ayakların ultrasonu yapılarak damarlarda darlık ve tıkanıklar incelenir.

Karotid doppler testi

Uzunluğunda karotis (şah) damarlarının ultrason ile incelenmesidir. Tıkanıklık ve darlıklar evvelden tespit edilerek ameliyat sonrası felç ve inme riski azaltılır.

Karın ultrasonu

Bu çalışma ile karındaki tüm organların, karaciğer, böbrekler, pankreas, safra kesesi, ve dalağın ultrasonu yapılarak rastgele bir hastalık olup olmadığı araştırılır.

Akciğer işlev testleri

Akciğerlerin işlevini ve havalanma kapasitesini ölçmektedir.

Aşılama

Grip, zatüree ve hepatit (sarılık) aşıları yapılır.Tüberküloz (verem) olup olmadığı cilt testi ile araştırılır.

Kalp nakli hastasının seçimi

Hasta için ,kalp naklinin uygun olup olmadığı ,kalp nakli takımının her birinin fikri ve teklifleri alınarak ortak bir karar ile belirlenir.

Bir adayda kalp nakil operasyonu kararı vermek için temel alınan kriterler şunlardır:

ü İlaç tedavisine cevap vermeyen son periyot kalp yetmezliği olup tıbbi ve cerrahi olarak öteki bir tedavi seçeneği olmayan hastalar kalp nakli adayı olarak transplantasyon proğramına alınınır.

Kalp yetmezliği olupta kalp nakli için uygun olmayan durumlar şunlardır:

  • Akciğer hipertansiyonu
  • Kanser
  • Düzelmesi mümkün olmayan karaciğer, kalp yahut akciğer işlev bozukluğu.
  • Etkin enfeksiyon
  • 65-70 üzeri yaş
  • Vasküler (damar) hasarı yapmış diabet (şeker hast.)
  • İleri devir beyin damarları hastalığı
  • Çok şişmanlık yahut zayıflık
  • Husus bağımlılığı
  • Verilecek ilaçları kullanamayacak kadar beyin ve beden işlevi bozukluğu durumlarında kalp nakli ameliyatı yapılamaz

Donörler (organ vericileri)

Kalp nakli bekleme listesine alındıktan sonra donör (verici) kalbi bekleme süreci başlar. Kan kümesine nazaran (A,B,AB yahut O grubu) ve beden ölçülerine uygun bir verici bulunduğunda alıcı hastalar hastaneye davet edilir. Çağrılan hastalardan uygun olan birisi alıcı olarak seçilir. Misyonlu tabipler seçimi yaparken öbür birçok kriteri de göz önünde bulunduracaktır. Bunlar etkin enfeksiyon varlığı, akciğer hipertansiyonu üzere nakil esnasında ilaç tedavisi gerektirebilecek yahut amaliyatı riske sokacak meseleler olabilir.

Donör (verici) hakkında alıcıya rastgele ferdî bir bilgi verilmeyecektir.Verilecek bilgiler transplantasyon koordinatörünün uygun gördüğü kadar olacaktır..

Bekleme süreci

Uygun bir donör için geçen bekleme süreci uzun sürebilir, duygusal ve fizikî olarak problemli geçebilir.Hasta bu süreci verilecek ilaçlara nazaran konutta yahut hastanede geçirebilir.

Alıcı hasta konutta bekliyorsa , çağrıldığında vakit kaybetmeden konuttan çıkabilmesi ve hastaneye çabuk ulaşabilmesi için evvelce belirli hazırlığının olması gerekmektedir. Aşağıda hazır bulundurulması gereken eşyaların listesi verilmiştir.

  1. Ferdî eşyaların , pijama, havlu, gözlük ve çamaşırların bulunduğu hazır bir çanta.
  2. Toplumsal güvenlik evrakları (Emekli sandığı, Bağ-Kur karnesi).
  3. Kullanılan ilaçların listesi.
  4. Konut ve yakınlarının telefon numaraların.

TRANSPLANTASYON CERRAHİSİ

Donör kalp bulununca, transplantasyon koordinatörü donör kıymetlendirme grubu ile kalp nakli grubu ortasında bir köprü olur. Nakil ameliyatı için hazırlık ve zamanlama, nakil grubu ile donör grubu ortasında kararlaştırılır. Öbür organlar da kullanılacağı için kurallar uygun olduğunda ameliyata başlanacaktır.

Kalp nakli ameliyatı esnasında , kalbin büyük bir kısmı çıkarılacaktır. Cerrah yalnızca tabanı (atrium) içeren küçük bir parçayı, yeni kalbi üzerine dikebilmek için içeride bırakacaktır. Ameliyat yaklaşık 4-5 saat sürecektir.

Transplantasyon ameliyatı sırasında ve sonrasında nakil koordinatörü aileye hastanın durumu hakkında bilgi verir.

Ameliyat sonrası bakım

Ağır Bakım Ünitesi:Hasta ameliyattan sonra , ağır bakım ünitesine alınır. Bu mevzuda eğitim almış hekimler ve hemşireler tarafından çok yakın takip edileceği bu periyotta hastanın ve ziyarete gelen yakınlarının bilmesi gereken kurallar vardır:

a.Odaya giren herkesin ellerini yıkaması gerekir. Hastayı mikroplardan korumak için, ziyaretçilerden steril gömlek, eldiven ,maske üzere esirgeyici kıyafetler giymeleri istenir.

b.Yoğun bakımdaki birinci saatlerde anestezik hususlar tesirini yitirip hastanın kendi teneffüsü gelinceye kadar teneffüs makinesine bağlı tutulacaktır.

c.Hastanın gereksinimi olan sıvı ve ilaçları alabilmesi ve ayrıyeten gerektiğinde kan tetkikleri için örnek alınabilmesi için kol ve boynundan, damar yolları takılı olacaktır.

d. İdrar çıkışının takibi ve böbreklerin çalışmasını takip etmek için bir idrar sondası takılır. Bu sonda ameliyattan sonra 1-2 gün içinde çekilecektir.

e.Göğüs duvarına yerleştirilen tüpler, içeride biriken sıvıları dışarı atmak için takılmış olup kısa bir müddet içinde tabip tarafından çıkarılacaktır.

f.Göğüs kesisinin altında bulunan 2 adet ince tel ,ihtiyaç duyulursa kalp pilini bağlamak için yerleştirilmiş olup taburcu olmadan evvel çekilecektir.

h.Ağır bakımda hasta ,belirli aralıklarla öksürtülerek ve teneffüs egsersiz aygıtıyla çalıştırılarak akciğerleri güçlendirmeye çalışılır.

Ameliyat sonrası egsersiz

Hastanın ağır bakımda teneffüs makinesinden ayrıldıktan sonra oturması ve yürümesi istenir.Günlük aktiviteleri her gün biraz daha arttırarak birkaç gün içinde yardımsız kendi işlerini yapabilir hale gelmesi sağlanır.

KOMPLİKASYONLAR (ÇIKABİLECEK PROBLEMLER)

Transplantasyon sonrası bir kadro beklenilmeyen sorunlarla karşılaşılabilir.

Transplantasyon grubu bu sorunların oluşmasını evvelden önlemek için gerekli önlemleri alacaktır. Hastanın ihtarları dikkate alması, , sorunlar karşısında erken davranarak hekimini bilgilendirmesi gereklidir.

Enfeksiyonlar

Antirejeksiyon (doku reddini önleyen ) ilaçlar, bedenin mikroplara karşı doğal savunma düzeneğini bozmakta, ve kişiyi enfeksiyona açık ve muhafazasız hale getirmektedir.Aşağıda sık karşılaşılan enfeksiyonlar sıralanmıştır.

Viral enfeksiyonlar

Sitomegalovirüs (CMV) :Nakil hastalarında en sık görülen viral enfeksiyonlardan biridir. Ameliyattan sonraki birinci aylarda daha sık görülür.Yorgunluk, ateş, gece terlemeleri, eklem ağrıları, baş ağrısı, bulantı, kusma, ishal ve nefes darlığı görülebilir.Bu durum hastaneye yatmayı gerektirebilir.

Herpes Simplex (tip 1 ve 2 ) :Bu virüs daha çok cildi fiyat, ancak nadiren akciğer yahut gözlerde de görülebilir.Tip 1 ağız etrafında uçuk, tip 2 ise genital (cinsel) bölgede kabartılarla karakterize yaralar yapar. Bulaşıcı bir hastalıktır.Çoğu herpes enfeksiyonları hafiftir, nadiren önemli olurlar. İğne, ilaç yahut kremlerle kısmen tedavi edilmektedirler.

Belirtileri ortasında zayıflık, ağız ve cinsel bölgede ağrılı, içi sıvı dolu uçuklar olmasıdır. Hastanın yutkunma ile ağrısı oluyorsa, bayanlarda olağandışı vajinal akıntı varsa durumu tabibine bildirmesi gereklidir.

Herpes Zoster (Zona)Döküntü yahut küçük su toplamış bölgeler olarak ortaya çıkar.Göğüs, sırt yahut kalçada görülür.Lezyonlar ağrılı ve ağrısız olabilir.

Varicella Zoster (Suçiçeği)Suçiçeği , daha çok çocukluk çağlarında olan döküntülü bir hastalıktır. Hasta şayet çocukluğunda geçirmemişse hastalanmayı beklemeden tabibine haber vermelidir.

Fungal (Mantar) enfeksiyonlar

Kandida (Pamukçuk)Kandida, nakil hastasında çeşitli enfeksiyonlara neden olabilecek bir mantar tipidir.Genelde ağız ve boğazda başlar, gözleri, teneffüs ve boşaltım organlarını da tutabilir.

Ağızda ve boğazda görülürsepamukçukdenir. Beyaz, modüllü bir görünümü vardır. Ağrı, hassasiyet ve yutma zahmeti yapar.

Kandida birebir vakitte ağızdan mideye kadar giden yemek borusunu yahut bayanlarda vajinayı tutabilir. Vajinal enfeksiyon genelde kaşıntılı olup ağır sarı beyaz akıntı ile görülür.

Bakteriyel enfeksiyonlar

Yara Enfeksiyonları

Bakteriyel yara infeksiyonları ameliyat bölgesinde olur. Ateş, kızarıklık,şişlik, hassasiyet yahut akıntı oluyorsa bu durum doktota bildirilmelidir.

Pnömosistis Karini :Olağan olarak akciğerde bulunan bir cins mantardır. Savunma sistemi zayıflamış insanlarda (örneğin nakil hastalarında), bu mikrop önemli zatürreye neden olabilir.Erken periyotta, hafif, kuru öksürük ve ateş vardır. Hasta soğuk algınlığı geçirmekte olduğunu düşünüyor olsa bile durumu tabibine bildirmelidir.

REJEKSİYON (ORGAN REDDİ)

Bulgu ve belirtiler

Bedenin savunma sistemi ,bakteri ve virüs üzere yabancı unsurları algılayıp yok ederek kişiyi mikroplardan ve hastalıklardan korur. Bedendeki bu savunma sistemi yeni kalbi de yabancı bir husus olarak algılayarak onu yok etmek eğilimindedir.

Rejeksiyon yani organ reddi, bedenin savunma sisteminin yeni kalbi yabancı olarak algılayarak onu yok etmeye çalışması teşebbüsüdür. Tepkisi önlemek için, anti-rejeksiyon ilaçların kullanılması gerekmektedir.

Kalp nakli hastalarının yarısına yakını, anti-rejeksiyon ilaç kullanmalarına karşın , birinci bir yıl içinde en az bir yada iki sefer rejeksiyon yaşamışlardır.İlk atak genelde birinci 6 ay içinde olur. Rejeksiyonlar ilaç dozlarının artırılması ve yeni ilaç eklenmesi ile denetim edilirler. Rejeksiyon oluşması kalbin yetmezliğe gireceği manasına gelmez.

Rejeksiyon erken tespit edilirse tedavisi daha kolay olacağından, hastanın aşağıda sıralanan şikayetleri olursa tabibine haber vermesi gereklidir:

  • Yorgunluk/zayıflık
  • 37’ üzeri ateş
  • Nefes darlığı
  • Süratli yahut atlayan kalp ritmi (aritmi)
  • Ellerde vaya ayaklarda şişlik
  • Süratli kilo alımı
  • Kan basıncında düşme
  • Rahatsızlık hissi, nezle çeşidi kırıklık,yorgunluk,halsizlik

Rejeksiyon araştırılması için EKG, EKO ve kan testleri üzere değerlendirmelerin yanı sıra biopsi gerekecektir.

Biopsi:Günümüzde hala rejeksiyonun tespiti için en kesin teşhis metodu kalp biopsisidir. Biopsiler programlı bir halde ameliyattan sonra muhakkak aralıklarla yapılırlar.

Biopsi süreci, anjio-kateter laboratuarında yapılır. Hastanın boynunun sağ tarafından santral damar yolu açılır, biopsi kateteri bunun içinden ilerletilir ve kalbin iç kas kısmından 3-4 minik kesim mikroskop ile incelenmek üzere alınır.Alınan bu modüller patolog tarafından kıymetlendirilir. Bu tetkik yaklaşık 15-20 dakika sürmektedir.

Hastanın hiçbir şikayeti olmadığı halde biopsisi olağandışı çıkabilir. Bu yüzden muhakkak takvime bağlanmış olan biopsilerin yapılması son derece değerlidir. Sonuca nazaran transplantasyon grubu en düzgün tedaviyi planlayacaklardır.

Biopsilerin incelenmesi sonucunda, rejeksiyon bulguları varsa , süreksiz olarak ilaç dozları arttırabilir.

DİABET (Şeker Hastalığı)

Antirejeksiyon ilaçlarının kimileri, bilhassa prednol ( ve deltakortil) diabet hastalığına yatkınlık yapabilir. Diabet kandaki şeker oranının artmasıdır.

Diabetin belirtileri, artan susuzluk hissi, sık idrara çıkma, bulanık görme, ve konsantrasyon güçlüğüdür. Erken teşhis, ilaç kaynaklı bu hastalığın düzeltilmesi yahut denetimi için değerlidir. Kandaki şeker düzeyinin ayarlanması kilo vererek, diyet ve egsersiz yaparakta sağlanabilir.Rejeksiyon için verilen ilaç dozu azaltılınca, kan şekeri de vakitle olağan kıymetlerine ulaşacaktır.

YÜKSEK KAN BASINCI (HİPERTANSİYON)

Yüksek kan basıncı, alınan ilaçların bir yan tesiri olarak ortaya çıkabilir.Kan basıncını denetim etmek için ek bir ilaca gereksinim duyulabilir. Hekiminiz bu ilacı belirleyecek ve dozajını ayarlayacaktır.

İLAÇLAR

Reçete edilen ilaçlar tanım edildiği üzere sistemli olarak kullanılmalıdır. İlaçların dozlarının çok yeterli bilinmesi gereklidir. İlaçların ismi ve gayesi ,kullanma hali ve dozu, ne vakit alınacağı , nasıl alınacağı, ne kadar devam edileceği, yan tesirleri, ilaçsız kalmamak için ne sıklıkta yazdırılması gerektiği, ilaç alırken nelerden uzak durulması gerektiği hekiminiz tarafından anlatacaktır.

Doktora istişareden muhakkak ilaç kesilmez yahut dozu değiştirilmez!

Tüm tedavi müddetince ilaçlar nasıl kullanılmalı ve saklanmalı ?

1.İlaçlar yepyeni kutularında saklanmalı ve ağızları sıkıca kapatılmalıdır.

2.Direkt güneş ışığından korunmalı, serin ve kuru bir yerde saklanmalıdır.

3.Aynı ilaç hergün tıpkı saatte alınmalıdır.

  • İlaçlar önerilen dozda kullanılmalıdır.Bulantı, kusma yahut ishal varsa doktora başvurulmalıdır zira bu durum ilaçların etkisiz olmasına sebep olabilir. İlaç alımı unutulduysa doktora haber verilmelidir. Hasta kendini öncesine nazaran daha uygun hissetse bile katiyen tek doz bile atlamamalıdır. Zira kalbin reddi mümkünlüğü ömür uzunluğu vardır. İlaçların alınması katiyetle bırakılmamalıdır.

ENFEKSİYONDAN KORUNMA

Anti-rejeksiyon ilaçlar kullanılmasından dolayı bedenin savunma sistemi zayıflayacağından, aşağıda yazılı olan konulara dikkat ederek hastanın kendini enfeksiyonlara karşı daha fazla müdafaası gerekecektir.

  • Tabibin hasta için yazdığı tüm ilaçlar önerilen biçimde alınmalıdır. Yazılandan daha yüksek dozda immunosupresif ilaç kullanılması enfeksiyon riskini arttırır. İlacın alınması unutulmuşsa çift doz alınmamalı ve durum doktora bildirilmelidir.
  • Planlanan tüm tetkiklerin vaktinde yapılması gerekmektedir.
  • Soğuk algınlığı, suçiçeği ve öbür bulaşıcı hastalığı olan şahıslardan uzak durulmalıdır..
  • Ailedeki bireylerden birinde soğuk algınlığı yada grip varsa, o kişi güzelleşinceye kadar maske takılmalı ve eşyaları ayrılmalıdır.
  • Hastanın öksürük şikayeti varsa ve daima ise, kesinlikle akciğer sineması çektirilmeli ve doktora başvurulmalıdır.
  • Nakil sonrasında steroid dozu 20 mg’ın altına ininceye kadar yada iki ay sonrasına kadar kapalı olan kalabalık ortamlarda (cami,spor salonları, okul,sinema, tiyatro, otobüs vs) bulunulmamalıdır.
  • Kalp nakli sonrası birinci ayda hastanın bulunduğu ortamda ikiden fazla kişi olmamasına itina gösterilmelidir.
  • Sık sık eller yıkanmalıdır..
  • Konutta evcil hayvan varlığı çeşitli parazit ve mikropların üremesine neden olacağı için bu hayvanlar hastalık taşıyabilir. Kuş kafesleri ve kedi pislikleri hasta tarafından temizlenmemelidir..Mümkünse konut içerisinde hayvan beslemekten kaçınılmalıdır.
  • Tabibin müsaadesini almadan dişlerde rastgele bir süreç yaptırılmamalıdır.
  • Ağız içi paklığına itina gösterilmelidir.
  • Bütün kesik yada sıyrıklar antiseptik solüsyonlarla (batikon, tentürdiyot gibi) temizlenmeli ve üzerine daha evvel hekimin önerdiği antibiyotikli merhemler sürülmelidir.
  • Rastgele bir aşı doktora istişareden yaptırılmamalıdır. Canlı virüs içeren aşılar yapılmamalıdır.

.Enfeksiyonların belirtileri:

  • Ateşin 37,0 C’nin üzerine çıkması.
  • Üşüme ,titreme, baş ağrısı ve baş dönmesi.
  • Halsizlik ,kas ağrısı ve kırgınlık.
  • Boğazda yanma hissi
  • Bulantı ve kusma yada ishal
  • Ameliyat yerinde ağrı
  • İdrar yaparken yanma ve ağrı
  • Sık idrara çıkma
  • Makus kokulu idrar yapma
  • Cilt üzerinde ödem, kızarıklık, yanma yada güzelleşmeyen yara ve bu yara üzerinde akıntı olması

Bu belirti ve bulgulardan rastgele birini gözlemlendiği takdirde kıymetsiz üzere görünse bile doktora haber verilmelidir.

KALP NAKLİ SONRASI BESLENME

Nakledilen kalbin beden tarafından reddini önlemek için belli ilaçların ömür uzunluğu kullanılması gereklidir. Bu ilaçları kullananların beslenme ile ilgili dikkat etmesi gereken kurallar vardır. Örneğin kortizonlu ilaçlar iştahı çok açar. Ek olarak, bu tedaviler ile şeker hastalığı ortaya çıkabilir, kan yağları yükselebilir yahut kemiklerde zayıflık görülebilir. Tüm bu istenilmeyen tesirlerden kaçınabilmek için uygun biçimde beslenilmek gereklidir. Alınan ilaçlar beden için yararlı birtakım unsurların eksikliğine yol açabilir. Şuurlu bir diyetle bu hususlar yerine koyulabilir. Hastalar uygun biçimde beslenilirse çok daha uzun ve sağlıklı bir ömür sürebilmeleri mümkün olacaktır. Tuz bedendeki su ölçüsünü arttıracağı ve tansiyonu yükselteceği için alımına dikkat edilmeli ,yiyecekler tuzsuz yahut az tuzlu olmalıdır.Vücudun elektrolit ve vitamin muhtaçlığı için her türlü zerzevat ve meyve nizamlı olarak tüketilmeli, süt ve meyve suyu içilmelidir. Zerzevat ve meyveler çok pak bir biçimde yıkanmalı, mümkünse kabukları soyularak yanmelidir.Çiğ ve az pişmiş et, yumurta ve deniz eserleri yememelidir.Pastörize edilmiş süt ve süt eserleri kullanılmalıdır. Yağda kızarmış besinlerden kaçınılmalıdır. Az yağlı ve az şekerli diyet ile kan şekeri ve kolestol düzeyinin düşük olmasına dikkat edilmelidir. Kilo alınmaması için unlu, şekerli ve yağlı besinlerin tüketimi denetimli olmalıdır. Bitkisel kökenli ilaçlar ve çayların anti-rejeksiyon ilaçlar ile etkileşimi tam olarak bilinmediğinden kullanılmaları yanlışsız değildir.

ANTRENMAN

Kortizonlu ilaçların kullanımına bağlı olarak kaslar zayıflamış olabilir. Yapılan idmanlar kasların çalışıp güçlenmesine yardım eder.Tansiyon daha kolay denetim edilir, kolesterol düzeyi düşer, hastanın daha rahat uyumasını sağlar, kilo denetimi daha kolay sağlanır, kemikler daha çok güçlenir, ayrıyeten sistemli idman kırmızı kan hücrelerinin sayısını (alyuvar) artırır.

Antrenman Yaparken Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar:

  • İdmana başlamak için öncelikle ameliyattan sonra 6 hafta geçmesi beklenmelidir.
  • İdmana başlamadan evvel sıhhat denetimi yapılması ve kas ve iskelet sisteminin antrenman için uygun olup olmadığı ve uygun antrenmanın hangisi olduğu konusunda hekimin onayının alınması gereklidir.
  • Daima olarak yapılabilecek ve geniş kas kümelerini etkileyen bir idman yada spor çeşidi seçilmelidir. Aerobik, düz bisiklete binme ,yürüyüş, pak denizde yüzme hem kalp hem de kas iskelet sistemi için en âlâ ,en muteber egzersizlerdir.
  • Bedene darbe gelebilecek yada çok güç harcanmasını gerektirecek olan futbol, basketbol, tenis, judo, vb. ve yük kaldırarak beden geliştirmeyi amaçlayan sporlar muhakkak yapılmamalıdır.
  • Haftada en az 3-5 sefer ve ortalama 30 dakika sürecek bir idman planlanlanmalıdır.
  • İdmana kolaydan başlanmalı ve daha sonra yavaş yavaş zora geçilmelidir.
  • Antrenman için en uygun vakti seçilmelidir. Büyük öğünlerden çabucak sonra ,yatmadan çabucak evvel yada havanın çok sıcak, soğuk olduğu vakitler idman için uygun değildir.
  • İdman sırasında pamuklu ve teri emecek kumaşlardan yapılmış giysiler seçilmelidir.
  • İdman sırasında rastgele bir ağrı yada rahatsızlık hissedilirse çabucak idman bırakılmalıdır.
  • Yüzmek için havuzlar tercih edilirse temizliğinden emin olunmalıdır.

CİNSEL HAYAT

Kalp nakli sonrası bayanlarda hem de erkeklerde cinsel istek ve cinsel güçte artma olur. Kalp nakli sonrasında bireyin bedenindeki hormonlar tertibe girer. Lakin birtakım hastalarda iktidarsızlık (cinsel güçte azalma) ve bazen de çocuk sahibi olamamak sorun olabilmektedir.

Erkeklerde ortaya çıkabilen cinsel güçte azalma rahatsız edici olmakla birlikte tedavi edilebilir bir problemdir.

Kalp nakli sonrasında hastanın cinsel ömründe dikkat etmesi gereken kurallar şunlardır:

  • Nakilden sonra birinci 6-8 hafta cinsel münasebete girilmemelidir.
  • Eşlerden birinde akıntılı rastgele bir hastalık varsa kesinlikle kondom (prezervatif) kullanılmalıdır.
  • Enfeksiyon bulaşma riski fazla olduğu için evlilik dışı bağlantılardan kesinlikle kaçınılmalıdır..
  • Nakil sonrasında bayanlarda yumurtalıkların çalışması olağana döndüğünden, istenmeden gebe kalınabilir. Doğum denetim hapları damar sorunlarına ve yüksek tansiyona ,spiral ise enfeksiyona neden olabileceği için en âlâ korunma tekniği erkeklerin prezervatif (kondom) kullanmalarıdır.
  • Bayan hastaların, her yıl rahim ağzından (servikal smear) alınması ve testler yapılması gerekir.Yılda bir sefer bayan doğum hekimleri tarafından genel jinekolojik muayene ve göğüs muayenesinin yapılması gerekir.
  • Erkek hastalar yılda bir sefer üroloji tabipleri tarafından testis ve prostat muayenesi yaptırmalıdırlar.

ÖBÜR FERDÎ BAKIMLAR

Sivilce ve Akne Bakımı

Kullandığınız steroid nedeniyle göğsünüzde, omuzlarınızda yahut sırtınızda çok sayıda sivilceler oluşabilir. Cilt bakımında dikkat edilecekler;

  • Sivilcelerin olduğu yerleri günde 2 kere uygun bir sabunla yıkanmalıdır.
  • Her temizlemeden sonra yalnızca size ilişkin olan bir havlu ile yada kağıt havlu ile kurulanmalıdır.
  • Şayet cilt çok kuru ise su bazlı olan bir nemlendirici kullanılmalıdır.
  • Şayet sivilcelerde bir düzelme olmuyorsa hekim denetiminde uygun bir ilaç kullanabilir.
  • Makyaj yapılmamalıdır. Zira makyaj gözenekleri kapatacağından sivilcelerin düzgünleşmesini azaltır.
  • Sivilceler sıkılmamalıdır ve onlara mümkün olduğunca dokunulmamalıdır.

Cilt Bakımı

Hastanın cildinde kuruluk varsa banyodan sonra nemlendirici kullanılabilir .

Bahçe işleri yapılacaksa , eldiven giyilmelidir. Bu halde toprak yada bitkilerden mikroorganizma bulaşması engellenir.

Yüzde ve dudaklarda sulu kabarcıklar (uçuk) çıktığında , suçiçeği ve kızamık üzere hastalıklarda doktora başvurmalıdır.

Saç Bakımı

Steroid ve İmuran saç sıhhatini olumsuz etkilediği için, perma yapılmasıve saç boyaları saçın kırılmasına ve dökülmesine neden olabilir. Steroid dozu 20 mg’ın altına düşene kadar bu cins süreçler yaptırılmamalıdır.

Kıllanma

Bilhassa yüzdeki kıllanma bayanlarda hayli rahatsız edici bir durumdur. Bu durum ilaç dozları azaltıldığında zaten düzelir. Kılları temizlemek için jilet kullanılmamalıdır. Jilet hem kıllanmayı artırır hem de kesiklere neden olabilir. Kesikler de enfeksiyon nedeni olabilir.

Güneşe Maruz Kalma

Prednizolon sizi güneşe daha hassas hale getirdiği için güneşe uzun periyodik maruz kalmamaya dikkat edilmelidir.

Sigara

Sigara muhakkak kullanılmamalıdır!

Akciğerlerde hasara neden olarak akciğer enfeksiyonları gelişmesine neden olur. Bu hastalıklar hem immünosupresif ilaçlar nedeniyle ömrü tehdit edici olmakta hemde yeni kalbin ömrünü azaltmaktadır.

Sigarada kalp ve damar hastalıklarına neden olduğu üzere nikotin mide asit salgısını arttırarak ülsere de neden olabilir.

Alkol

Alkol karaciğeriniz için ziyanlıdır. Alınan birtakım ilaçlar karaciğerde süreç gördüğünden alkol ile birlikte daha fazla hasar ve yetmezlik gelişebilir.

Aşılar

Çiçek, kızamık, kızamıkçık (rubella) yahut canlı virüs içeren rastgele bir aşı asla yaptırılmamalıdır. Tetanoz tehlikesi varsa aşı yaptırmadan evvel gerekli olup olmadığını sorulmalıdır. Bu karar yaralanmanın tipi ve yapılan son tetanoz aşısı tarihine nazaran verilir. Tetanoz aşısının koruyuculuğu 7-10 yıl ortasında değişir.

Seyahatler

Kalp naklinden sonra seyahat edilmesinde rastgele bir sakınca yoktur. Uzun aralı seyahatler için doktora danışılmalı ve gidilecek yerde rastgele bir sorun geliştiğinde nereye gitmesinin daha uygun olacağı evvelce öğrenilmelidir.

Seyahatlerde hasta yanında kullandığı ilaçlardan oluşan bir çanta bulundurmalı ve bu çantayı yanınızdan ayırmamalıdır..

POLİKLİNİK TAKİBİ

Poliklinik takiplerine sistemli olarak gelinmelidir.Katiyetle denetimler aksatılmamalıdır.Hasta polikliniğe geldiğinde kilosu tartılacak, kan basıncı ve nabzı ölçülecek .Rejeksiyon, enfeksiyon ve organ işlevlerinin araştırılması için kan ve idrar analizleri istenecek, gerekiyorsa EKG ve EKO ile değerlendirilecektir. Polikliniğe rastgele bir ilaç almadan aç olarak gelinmelidir.

KARDİYAK TRANSPLANTASYON TAKİP PRENSİPLERİ

A)Hipertansiyon tedavisi

  1. Hipertansiyon tedavisinde birinci tercih edilecek küme kalsiyum kanal blokörleridir. Diltizem SR 90 mg tb 2×1 başlanır. Diltiazemin, ek bir yarar olarak serum siklosporin seviyesini %15-20 artırır.
  2. Hipertansiyon tedavisinde rutin kullanılmalıdır.
  3. Kalsiyum kanal blokörü ve ACEİ kombinasyonu ile denetim altına alınamayan hasta kümesinde tedaviye diüretik eklenir.
  4. Beta blokörler transplantasyon hastalarında hipertansiyon tedavisinde tercih edilmemelidir. Şayet mutlak endikasyon mevcutsa hastaya Karvedilol başlanabilir.

B)Böbrek yetmezliği tedavisi

Siklosporinin nefrotoksisitesi bulunur. Serum kreatinin seviyesi 2 mg/dl’nin üzerine çıktığında siklosporin ve takrolimus dozu azaltılmalıdır. Emsal biçimde Amfoterisin B, aminoglikozidler, NSAİ ilaçlar ve baktrim nefrotoksisiteleri nedeniyle bu hastalarda kesilmeli ya da doz ayarlanmalıdır. Kalsiyum kanal blokörleri ve ACEİ preparatları kullanılmaya devam edebilir.

C)Hiperlipidemi tedavisi

Hiperlipidemi tedavisinde birinci tercih ilaç kümesi statinlerdir. Hastaya Pravastatin ( Pravachol ) başlanır. Trigliserid yüksekliği mevcutsa Gamfibrozil (Lopid) verilmelidir. Gamfibrozil statin preparatları ile rabdomiyoliz riski nedeniyle kombine edilmemelidir.

D)Osteoforoz tedavisi

Hastaya yılda bir kere kemik dansitometrisi yapılır. Nizamlı antrenman yapması önerilir. 45 yaş üzerinde ve bayan hastalarda idman bilhassa değerlidir. Medikasyona kalsiyum ve vitamin D preparatları eklenir. Postmenapozal devirdeki transplantasyon hastaları östrojen kullanmalıdır.

Okumaya Devam
Reklam
Yorum İçin Tıklayın

Yorum Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Kalp ve Damar Cerrahisi

Varis Nedir, Nasıl Geçer, Nasıl Tedavi Edilir?

Toplumda en fazla görülen kalp damar sorunlarından biri varislerdir. Varislerin ne olduğunu anlamak için onların oluşumunda rol oynayan …

Yayınlanan

üzerinde

Tarafından

Toplumda en fazla görülen kalp damar sorunlarından biri varislerdir. Varislerin ne olduğunu anlamak için onların oluşumunda rol oynayan toplardamarların fonksiyonunu bilmek gerekir. Toplardamarlar (venler), bedende kirli kanı organlardan ve etraf dokulardan alıp kalbe taşıyan en büyük çaplı damarlardır. İsminde da olduğu üzere kan için bir çeşit toplayıcı vazifesi görür. Geniş bir çapa sahip oldukları için içerilerinde tek istikametli çalışan kapakçıklar bulunur. Bu kapakçıklar kanın damarlarda gittiği yola geri dönmemesi, yer çekimine karşı kalbe hakikat yapılan taşımada fonksiyon görmesi için vardır. Bu damarların işlevindeki değişmeler varis üzere sıkıntıları yaratabilir. Belirli nedenlerle bedenin çeşitli yerlerinde oluşan damar genişlemeleri meydana gelebilir. Damar duvarlarında meydana gelen bu işlev bozukluğu ise varislerin oluşumundaki temel fizyolojik nedendir. Varisin kaynaklandığı bu sorunun nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte hastalığın oluşma evresinde farklı durumlar izlenebilmektedir.

Varis Nasıl Oluşur, Nasıl Tedavi Edilir?

Varis Nedir?

Çoklukla bacaklardaki yüzeysel toplardamarlarda meydana gelen damar büyümeleri öncelikle kılcal damar çatlamaları olarak kendini gösterir. Cilt yüzeyine yakın olan damarlarda bu durum daha besbelli olarak oluşum gösterir. Kılcal damarlarda varis başlangıcı olarak görülen damar çatlamaları telenjiektazi olarak isimlendirilir. Bu durum estetik bir sorun dışında hastalar için sorun yaratmasa da varis daha farklı olup bir çeşit ilerlemiş damar genişlemesidir.

Varisler en fazla bacaklarda oluşum gösterir. Lakin bacaklar dışında iç organların duvarlarında, testislerde, velhasıl damarların olduğu çeşitli bölgelerde de görülebilir. Bacaklardaki toplardamarlarda aşağıdan üste kanın taşınması kelam konusu olduğu için kanın aşağıya yerçekimi tesiriyle tekrar dönmemesi için bir çeşit kapakçıklar bulunur. Damar çeperleri çeşitli nedenlerle birtakım işlev bozukluklarına uğrayabilir. Bu durum açılıp kapanan kapakçıkların da tam olarak fonksiyonunu yapmasını mahzurlar. Organ ve etraf dokulardan kalbe dönmek üzere toplanan kirli kan, kapakçıklardan sızmaya başlar. Kalbe dönmesi gereken kanın sirkülasyonu bu durumda bozulur. Kirli kan bedenin alt bölgelerinde, hasebiyle en fazla bacaklarda birikmeye başlar. Tıpkı atık unsurların etrafa ziyan vermesi ve atılan çöp poşetlerinden bir mühlet sonra koku ve sıvı yayılması üzere, varislerin oluşumunda hasarlı damarlardan da bir müddet sonra kirli kan sızar. Etraf dokulara ziyan vererek ilerleyen hadiselerde yalnızca estetik bir sorun oluşturmayıp hasta için ağrı ve iltihap kaynağı olabilir.

Varisin görüldüğü hastalar tek bir kümede olmamakla birlikte hastalığın görüldüğü olaylarda emsal münasebetler bulunur. Bilhassa

  • menopoz devri
  • gebelik
  • obezite
  • fazla ayakta kalmayı gerektiren işler
  • yaşlanma
  • duruş bozuklukları
  • hormon kullanımı
  • aile hikayesinde varis bulunan hastalarda varis hadiseleri sıkça gözlenir. Bayanlardaki varis olayları erkeklerde oluşan olay sayısının yaklaşık 4 katı kadardır.

Genelde bacaklarda varis görülüyor olma nedeni, bedende fazla basınç olan alanların varis için etken olmasıdır. Bu nedenle bilhassa alt bacaklarda varis hadiselerine çok sık rastlanır. Hastalığın seyri bireyden şahsa değişebilir ve farklı evreler gözlenebilir. Kılcal damar varisleri denen estetik kusur olmak dışında hastalar için sorun yaratmaya varisler her yaştaki bireylerde görülebilir. İlerleyen varis hadiseleri ise en başta yaşlanma olmak üzere üstteki münasebetlerle ortaya çıkabilir.

Bedeninizde değişmeler hissediyor, bilhassa bacaklarınızda farklı bir görünüm dikkatinizi çekiyorsa varisten şüphelenmeniz için kimi bulguların olması gerekir. Varis hastalığında genel bulgular sıralandığında aşağıdaki üzere bir tablo görülebilir.

  • Bacaklarda meydana gelen ağrı
  • Uyuşma hissi
  • Gece krampları
  • Uyuşma
  • Parestezi
  • Huzursuz bacak
  • Ağrı ve kaşınma
  • Damarlarda barizleşen mor-mavi renkler

Üstteki bulgulardan biri ya da daha fazlası varis oluşumunda gözlenen durumlardandır. Belirtilere bakarak kendinizde varis olduğundan şüpheleniyorsanız kısa vakitte uzman bir tabibe başvurmanız kıymetlidir.

Varis Tedavisi

Varis oluşumu görülen bacaklar için doppler ultrason ile damarların durumuna bakılır. Hastanın durumuna nazaran tabibin gerekli gördüğü tedavi prosedürü uygulanabilir.

  • Sedanter hayat usulü yerine hareketli bir hayat biçimi edinmek
  • Bacakları dinlendirerek gün içinde 10-15 dakika üst kaldırmak
  • Topuklu ayakkabı kullanımını sonlandırmak
  • 6 cm’den yüksek topuklardan kaçınmak
  • Kolay aşikâr antrenmanları gün içinde tekrarlamak
  • Bacak bacak üstüne atmamak
  • Ülkü kilonun korunması, sık kilo alıp vermemek
  • Kan basıncını dengeleyen besinlerin tüketilmesi
  • Sıcak su ile duş alım mühletini uzatmamak üzere pratik prosedürler gözetici tedavide tesirli olanlardır.

Varisten şikâyet eden hastaların aklında birkaç soru yer alabilir: “Tedavi edilmeyen varisler ne üzere sonuçlar doğurur?”. Tedavi edilmeyen varisler ilerleyen süreçlerde değerli sıkıntılar yaratabilir. Varis hastalığı bir çeşit dolanım bozukluğu hastalığıdır. Bu nedenle önemli sıhhat meselelerine ve estetik kusurlara yol açabilir. Fakat ilerlemiş olayların sebep olacağı ağrılı durum, estetik meseleleri ikinci plana atacağından bu olaylarda çabucak müdahale yapılması önerilir. Varislerin tedavisinin gecikmesi durumunda hasarlı bölgeye oksijenli kan ulaşmaz. Yani bölgedeki hücrelerin kan damarlarıyla beslenmesi gerekirken besin kaynağı olan pak kanı alamaz. Bu durumda renk değişimleri, bacakta olağandışı incelmeler, ödem ve önemli derecede yaralar ile görülen venöz yetmezlik meydana gelir. Ayrıyeten varislerde pıhtı atma sorunu da görülür. Tormboflebit olarak isimlendirilen bu durumda damar içi pıhtılaşmalar olur ve küçük darbelerle bile bacakta kanama meydana gelebilir. Hatta daha ileriki duurmlarda pıhtı akciğere kadar ilerleyip akciğer embolisi görülebilir. Venöz yetmezliğin son noktasında ise bacak ülseri denen epeyce ağrılı ve kanamalı yaralar oluşabilir. Oluşan bu durum yalnızca estetik bir sorun olan damar çatlamalarından epeyce daha önemli olup hasta için ağrılı bir durumdur.

Her varis tıpkı çeşitte değildir. Varis oluşum suratı şahısların hayat şekline ve genel sıhhat durumuna nazaran değişebilir. 3 çeşit varis tipi görülür:

Kılcal Damar Varisleri (Telenjiektazi)

Cilt yüzeyinde barizleşen kılcal damarların estetik bir sorun yaratması ile hastaların tedavi talep ettiği evredir. Bir çeşit travma ya da ani darbe ile oluşup örümcek ağına benzeyen bir yapıda milimetrik boyutlarda ya da santimetrelerce alanda meydana gelebilir.

Orta Uzunluk Varisler (Retiküler Varisler)

Bu tip olaylar da hasta için ağrı ve acı yaşatmaz. Lakin barizleşen mor-mavi venlerin görünümü ile estetik olarak istenmeyen manzaralar oluşabilir. Ultrasonda gözlenen bir toplardamar ya da kapakçık yetmezliği görülmez. Çoklukla ilerleyip büyük uzunluk varislere dönüşmezler.

Büyük Uzunluk Varisler

Hem kozmetik olarak hem de kalp damar hastalıkları açısından sorun yaratabilecek varislerdir. Ayakta yapılan doppler ultrason ile muayene edilir. Toplardamar ve kapakçık yetmezliği görülebilir. Bu varislerde varis çorabı, lazer, skleroterapi üzere tedaviler tahlil olmayacağı için RF tedavisi, cerrahi süreçler yapılır. Kimileri cilt yüzeyinden görülmez. Bunlara iç varis denir. Hastada ağrı, gece krampları, kaşınma üzere belirtilerle fark edilir.

Varis tedavilerinde ameliyatsız tahliller varis tiplerine nazaran uygulanabilir. Büyük uzunluk varislerde genelde cerrahi teknikler kaçınılmaz olmaktadır.

Kılcal damar varisleri ve retiküler varislerde lazer ışınları tesiriyle genişleyen ya da açılan damarlar kapatılır. Skleroterapi uygulamasında varisli damarların içine milimetrik boyuttaki iğnelerle sklerozan denen ilaç enjekte edilir. Süreç sonrası varis çorabı üzere sıkı bandajlarla bölgenin desteklenmesi tavsiye edilir. Köpüklü tedavide ise enjekte edilen ilaç özel bir formülle köpürtülerek hastaya verilir. RF ile tedavide ise radyo dalgalarının gücü ile yüksek ısıda genişleyen ya da açılan damarlar kapatılır.

Konutta Varis Tedavisi

Hastada oluşmuş ve bilhassa ilerlemiş varisleri gidermek için sonradan yapılan kürler, bitkisel yollar tesirli olmamakla birlikte bilimsel değildir. Lakin varis oluşumunu engellemek için konutta birkaç pratik yol olabilir. Nizamlı antrenman, hareketsiz hayat üslubuna son vermek, sağlıklı beslenmek, lifli besinler tüketmek konutta yapılabilecek ve uzun vadede hayata tesir edecek yollardandır.

Limonla Varis Tedavisi

Limon içeriğindeki hususlar ve C vitamini yoğunluğu kan içindeki özgür radikallerin oksidatif hasara yol açmasına pürüz verir. Bu yapısıyla limon güçlü bir antioksidandır. Limon suyunu sıkarak her akşam bacaklarınıza aşağıdan üste masaj yapabilirsiniz. Böylelikle varis oluşumunu engelleyip genç bacaklara sahip olabilirsiniz. Tabi limonla varis tedavisi tam olarak mümkün ve kalıcı değildir.

Kılcal Varis Tedavisi

Kılcal varisler, varis hadiselerinin başlangıç seviyesindeki oluşumlardır denebilir. Büyük oranda varis hadiseleri yeterli huylu damar tümörleridir. Kılcal varisler ise yalnızca kozmetik bir kusur olup hastaların şikâyet ettiği oluşumlardır. Tek seanslık lazer uygulaması, skleropterapi ve köpük tedavisi ile kolaylıkla tahlil alınarak genç bir cilt görünümü kazanılabilir.

Varis Köpük Tedavisi

Skleroterapide 2 farklı uygulama biçimi vardır. Birinde sklerozan denen sıvı ilaç milimetrik iğnelerle damar içine direkt ve hava ile karıştırılmadan verilir. Öbür prosedürde, yani köpüklü tedavide damar içine birebir ilaç farklı bir formda verilir. İlacın içinde birebir etken husus olan polidokanol vardır. İlaç enjeksiyonu öncesi bacaklar pak ve tıraşlı olmalıdır. Ağrı ve acı hissi olmadan uygulanan süreç birkaç seans sürer. Her seans 40-60 dakika ortası bir vakit diliminde yapılır. Tedavi sonrası varis çorabı ile varisli bölgenin desteklenmesi önerilir. Ayrıyeten 4 haftalık bir süreçte süreçten sonra güneşten korunma epey kıymetlidir.

Okumaya Devam

Kalp ve Damar Cerrahisi

Ben Aldırma Nedir, Nasıl Yapılır?

Cilt yüzeyinde dermatolojik bir kusur olarak görülen benler hastaların şikâyet nedeni olabilir. Bedende genital bölgeden ayak tabanına kadar akla …

Yayınlanan

üzerinde

Tarafından

Cilt yüzeyinde dermatolojik bir kusur olarak görülen benler hastaların şikâyet nedeni olabilir. Bedende genital bölgeden ayak tabanına kadar akla gelebilecek her yerde görülen benlerin terminolojik ismi “nevus”tur. Nevuslar, derinin üst katmanı olan epidermis ile alt katmanı olan dermis ortasındaki bazal lamina üzerindeki çok pigment birikiminden meydana gelir. Bu pigmentler, yani melaninleri salgılayan hücreler melanosit hücreleri olarak isimlendirilir. Melanin pigmentleri birleşerek ciltte yoğunlaşma meydana getirdiklerinden bir çeşit tümör oluşumu gözlenir. Yani nevuslar için düzgün huylu tümörler denebilir. Bu oluşumlar katiyetle kanserleşme göstermezler. Benlerin oluşma formu, yapısı, rengi, büyüklüğü, hasta için verdiği rahatsızlık hissi ve aile hikayesine nazaran benlerin berbat huylu olmadığı doğrulandığı durumlarda nevusların düzgün huylu tümörler olduğu ve metastaz yapmadığı söylenebilir. Kanserleşme riski taşıyan pigment birikmelerinde nevuslardan daha farklı bir yapı gözlenir. Bu tipteki cilt üzerindeki pigment birikmelerine malign melanomlar denir. Malign makûs huylu demektir. Yani berbat huylu melanin birikmesi manasına gelir.

Malign melanomlardan farklı bir oluşum olduğu gözlenen ve muayene sırasında tespit edilen benler için tedavi yolları epeyce kolaydır. Benlerin tedavisinde teknolojinin sunduğu imkanlarla yesyeni prosedürler uygulanmaktadır. Hastaların günlük hayatını etkilemeden yapılan ben tedavilerinde eski metotlar üzere uzun ve sancılı süreçler yaşanmaz. Kimi benler hastalar için estetik görünümlerinde bir rahatsızlık ögesi olurken kimi benler ise tehlikeli bir büyüme gösterebilir. Her iki durumda da benlerin alınması mümkündür. Lakin kanserleşme riski taşıyan benler acilen alınmalıdır. Benlerin alınması için başvurulan nedenler ortasında kişiyi rahatsız etmesi, cilt kanseri riski olması ya da estetik olarak berbat bir imgeye neden olması olabilir.

Cilt üzeri lezyonlar oluşumu ve yapısı itibariyle benlerden farklı olsa da benlerle karıştırılan tipleri epey fazladır. Siğiller, çiller, güneş lekeleri, yaşlanma ile oluşan lekeler, doğum lekeleri, damar genişlemeleri yahut damar çatlamaları bu tip karıştırılabilir lezyonlardandır. Örneğin damar çatlamaları benlerden çok farklı nedenlerle oluşup farklı uzmanlık alanlarına girse de hastalar için benler ile karşılaştırılınca aldatıcı bir benzerlikte olabilir. Benler doğumdan itibaren kişinin bedeninde vardır, fakat bebekler doğumdan birkaç ay sonra melanin pigmenti sentezleyebildikleri için doğumda çabucak sonra benler ortaya çıkmaz. 20’li yaşlara kadar pigmentlerin sentezi ile benler bedende yerini alır. Doğumdan itibaren bireylerin bedeninde olan benler bu istikametiyle kalıtsal olarak kıymetlendirilir. Anne babalarda da tıpkı bölgelerde benlerin olduğu çocuktaki benlerin yerleşimi ile karşılaştırılarak görülebilir. Kimi benler konjenital olduğu üzere kimi de çevresel faktörlerle sonradan oluşabilir. Sonradan oluşan benlerin istatistiksel olarak epeyce az ölçüsü kanserleşme gösterebilir.

Ben Aldırma

İstemediğiniz, rahatsız edici olan ve aldırmaya karar verdiğiniz benleriniz için en uygun tedavi ismine uzman bir tabibe görünmek gerekir. Doktor muayenesinde aile hikayesi, genel sıhhat durumunuz ve dermatokop ile yapılan inceleme ile benlerinizin malign ya da benign olduğuna karar verilir. Bu basamakta büyük oranda benler zararsız ve kanser riski taşımayan tiplerdir. Fakat tabibin yapacağı muayeneden evvel benlerinizin makûs huylu olup olmadığını siz de gözlemleyerek takip edebilirsiniz. Erişkinlik periyodunda yeni oluşan benleriniz için endişelenmeden evvel durumlarını ve ilerleyişlerini takip etmelisiniz. Bu noktada ABCD kuralına nazaran nevusların hangi çeşitte ve ilerlemede olduğunu görebilirsiniz. Bu kuralda her harfe nazaran belirli ayrıntılar konusunda kıyaslama yapılır. 4 harfin içerdiği 4 kuraldan birini ya da birden fazlasını gözlemliyorsanız tabibe çabucak danışmanız önerilir.

A (asimetri): Benin ortasından hayali bir kesit alındığında iki tarafı ortasında bariz bir asitmeri olmasıdır

B (border)/sınır): Benin derinin kendi rengi ile ortasında biçimini belirleyen net bir hudut olmamasıdır.

C (color/renk): Benin sahip olduğu rengin tek olmaması, birden fazla rengi dağınık halde barındırmasıdır.

D (diameter/çap): Ben çapının 6 mm boyuttan daha büyük olmasıdır.

ABCD kuralında ilerleme gösteren benleriniz estetik bir kusur olmaktan çok cilt kanseri olarak ilerleyen tipler olabilir. Bu durumda erken teşhis hayli kıymetlidir. Dermatoskop aygıtı teşhis için kolaylık sağlayan yol gösterici bir aygıttır. Cilt dokusunun ışıklandırılarak daha yakından gözlenmesini sağlayan dermatoskop aygıtı benler üzere öbür cilt üzeri lezyonlarının da takibine yardımcı olur. Doktor tarafından gerekli görülen tedaviler ortasında malign melanomlar için cerrahi yol en fazla tercih edilendir. Zira kökü derin olan ve tekrarlama riski taşıyarak etraftaki sağlıklı dokulara ziyan verme riski bulunan benler deri üzerinden operasyon ile alınır. Genelde bu usul daha tesirli görünse de kanserleşme riski taşıyan kimi tipteki benler için de cerrahi kesi olmadan uygulanan tedaviler mümkündür. Lakin her cerrahi operasyonla alınan benlerin de malign olduğu düşünülmemelidir. Âlâ huylu olan büyük çaplı ve derin köke sahip benler operasyonla bedenden alınabilir.

Yanlışsız üzere görünen halk ortasındaki birtakım inanışlar ortasında beni cerrahi sistemle almanın kanser riski taşımasıdır. Bu epey yanlış bir kanıdır. Bilakis bu riski taşıyan benler daha büyük meselelere neden olmaması için operasyon ile alınır. Olağan ki bu operasyonda komplikasyon olmaması ve en gerçek tedavinin uygulanması için uzman doktorlar tarafından süreç yapılmalıdır. Zira bu tedavide kıymetli olan benin bedende rastgele bir modül bırakılmadan çıkarılmasıdır. Aksi halde malign hücreler etraf dokularda yayılım gösterip bedende tekrar görülebilir. Tabibin gerekli görmesi ve rastgele bir kuşkuya yer vermemek ismine melanomdan alınan örnek patolojiye gönderilir.

Belign tipteki benler alındığında etrafta tekrar ben oluşumu görülebilir. Benlerin tedavisi için kullanılan formüller yalnızca cerrahi tekniklere sınırlandırılmamakla birlikte rastgele bir metotla alınan düzgün huylu ben bedenin öteki bölgelerinde de tekrar çıkabilir. Fakat tıpkı yerde ben oluşumu tekrarlamaz. Bu durum operasyonun başarısıyla ilgili değildir. Zira deri insanın sahip olduğu en büyük duyu organıdır. Derinin epidermis dokusunda renk veren hücreler ise tüm bedende yayılım gösterir. Lakin bu tüm hücreler ayakta da yüzde de birebir formda çalışır demek değildir. Bu nedenle benler ayak tabanında, karında, avuç içinde, genital bölgede, yüzde, yani akla gelebilecek her yerde birden fazla ya da tek olarak oluşabilir. Kabarık, kıllı, siyah kahverengi tonlarında olabileceği üzere; kırımı pembe tonlarında, deri ile tıpkı kabarıklıkta, hafifi besbelli de olabilir. Bu tip farklılıkların göz önünde bulundurulmasıyla çok çeşitli tedavi sistemleri mevcuttur.

Lazerle Ben Aldırma

Cerrahi operasyon olmadan ben alınma süreçleri için hastaların durumuna nazaran çok çeşitli uygulamalar vardır. Lazer aygıtlarındaki ışınlar tek fazlı ya da çok fazlı lazer ışınlarını içerir. Bunlar benin yapısına ve durumuna nazaran seçilir. Epilasyon üzere süreçlerde kullanılan lazer aygıtları ben tedavisinde kullanılan lazer aygıtlarıyla tıpkı değildir.

Lazer ben tedavisi için uygun olan benler genelde 1 cm boyuttan küçük olan ve kabarık olmayan benlerdir. Kabarık benler için de güçlü aygıtlar ile lazer tedavisi bazen uygulanabilir. Benlerin muayenesi sonrası tabibin uygun gördüğü benler için tedavi uygulanabilir. Bedenin her yerindeki benler için lazer tedavisi yapmak mümkündür. Seanstan birkaç gün sonra benin yerinde kabuklanma olabilir. Bu süreçte kabuklar katiyen koparılmamalıdır. Süreç sonrasındaki 24 saatte bölgeye su temas ettirilmemelidir. Güzelleşme sürecindeki benlerin yeri titizlikle güneşten korunmalıdır. 1-2 aydan itibaren benler büsbütün yok olup deride sağlıklı hücreler yerini alır. Her yaştan bireye bu tedavi uygulanabilir. Uygulama öncesi cilt temizlenmiş olmalıdır. Ayrıyeten lazerle ben tedavisi sonrasında başka cilt bakım uygulamaları yapılabilir

Ameliyatsız Ben Tedavisi

Ben Aldırma İzi Ne Vakit Geçer?

Lazer, radyofrekans, elektrokoter, kriyoterapi üzere formüllerin tesir etmediği ve tekrarlama riski bulunan, ABCD kuralına uymayan benler için cerrahi usul kaçınılmaz olabilir. Hangi usul ile benin alınması gerektiğine doktorlar hastanın genel sıhhat durumunu, aile hikayesini ve benin muayenesini göz önünde bulundurarak verirler. ABCD kuralına nazaran;

  • Asimetrik yapıda olan
  • Hudutları aşikâr olmayan
  • Rengi homojen olmayan
  • Çapı 5 mm boyuttan büyük olan
  • Ani kanama ve ağrı yaşatan
  • Esaslı ve derin yapıda
  • İltihaba misal sıvılar çıkan benler cerrahi yol ile alınmalıdır.

Yukarıdaki durumlardan biri ya da daha fazlası bulunan benler kanserleşme riski taşıyor olabilir.

Ameliyat ile alınan benler için bölgeye lokal anestezi uygulanır. Küçük bir kesi yardımıyla benden doku kalmayacak şekilde derideki pigment hücreleri kazınarak temizlenir. İşlem sonrası benin boyutuna göre 3-4 dikişlik bir operasyon bölgesi oluşur. Lokal anestezi uygulandığı için hasta günlük yaşamına aynı gün dönebilir. 2-3 gün operasyon alanı suyla temas ettirilmemelidir. Daha sonra bölgeyi güneşten korumak çok önemlidir. Yaklaşık 1 hafta sonra dikişler aldığı için yara bölgesine krem ve güneş kremi uygulaması yapmak için hekim tavsiyelerine göre seçim yapmalısınız.

Ben aldırma için birçok yöntem arasında benlerin ne şekilde olduğu, yapısı ve doktorun vereceği karara göre benler alınmaktadır.

Okumaya Devam

Kalp ve Damar Cerrahisi

Aort Damar Hastalığı

Aort, kalpten çıkan ve bacaklara giden ayrıma kadar olan ana atardamarın ismidir. En sık görülen hastalığı anevrizma (baloncuklaşma) oluşumu …

Yayınlanan

üzerinde

Tarafından

Aort, kalpten çıkan ve bacaklara giden ayrıma kadar olan ana atardamarın ismidir. En sık görülen hastalığı anevrizma (baloncuklaşma) oluşumu olup bu da en sık karın bölgesinde (abdominal aort anevrizması) ortaya çıkar. Anevrizmanın en büyük tehlikesi ise zayıflayan duvarında yırtılma oluşabilmesidir ki bu dakikalar içerisinde kişinin hayatını tehdit eder. Anevrizma oluşması genetik yatkınlık ile direkt alakalı olmakla bir arada denetimsiz hipertansiyon, sigara kullanımı ve kolesterol yüksekliği üzere damar sertliğine neden olan bileşenlerin de rolü vardır. Belirti vermeyen bu hastalıkta erken teşhis ve hakikat tedavi çok kıymetli rol oynamaktadır.

Aort Anevrizmasının tedavisi anevrizmanın yerine nazaran farklılık gösterir. Kalbe yakın kısımlarında açık cerrahi yapılırken bilhassa karın ve torakal kısımlarda anjiyografik olarak yapılan (Endovasküler) tedaviler günümüzde kullanılmaktadır.

Açık cerrahi denilen usulde aortanın zayıflayan kısmı klasik cerrahi teknikler kullanılarak çıkartılır ve yerine uygun ebatlarda yapay damar yerleştirilir. Yerleştirilen bu yapay damarların bir ömrü yoktur ve o bölgede yine bir anevrizma gelişmesi kelam konusu olamaz. Kıymetli bir ameliyat olan bu formülde hastalar 5-7 günde taburcu olmaktadır.

Endovasküler denilen kapalı teknikte ise hastanın göğüs yada batın bölgesi açılmadan anjiyografik teknikler kullanılar kasıklardan gönderilen yapay damarlar uygun konuma yerleştirilir. Bu sayede deveran dışı bırakılan aortun anevrizma kesesinin yırtılma riski ortadan kaldırılarak hastaların hayatını tehdit edemez hale getirilir. Bu süreç sonrasında hastalar 3-4 gün içinde taburcu edilir.

Bu tekniklerden hangisinin kullanılacağının seçimi anevrizmanın yerine ve yerleşimine olduğu kadar uygulayan cerrahın deneyimi ile direkt bağlıdır.

Okumaya Devam

Trendler