Kırık Komplikasyonları - Doktor Makaleleri
Bize ile Bağlan

Ortopedi ve Travmatoloji

Kırık Komplikasyonları

Yayınlanan

üzerinde

Komplikasyon kelime anlamına göre karmaşık hale gelmek demektir. Tıp terminolojisindeki komplikasyon ise var olan hastalığa veya duruma tedavi sırasında yeni bir sorunun eklenmesi anlamına gelir. Bu malpraktisten yani yanlış tedaviden farklı bir durumdur. Komplikasyonlar tedavinin doğru yapıldığı durumlarda da birtakım başka sebeplerle ortaya çıkabilir.

Kırık, bir kemiğin bütünlüğünün bozulmasıdır. Kırıkta erken dönemde ağrı, şişlik, morluk, şekil bozukluğu, fonksiyon kaybı, bölgesel hassasiyet, kırık uçlarının birbirine sürtünmesinden kaynaklanan ses, normalde hareket olmaması gereken bir bölgede anormal hareket olması gibi belirtiler vardır.

Kırık komplikasyonları nelerdir:

Kırığın komplikasyonları 4 başlıkta incelenir:

  1. Kırık bölgesindeki komplikasyonlar,
  2. Kırığa komşu bölgelerdeki komplikasyonlar,
  3. Kırığa yakın bölgedeki komplikasyonlar,
  4. Sistemik komplikasyonlar

1-Kırık Bölgesindeki Komplikasyonlar

Kaynama gecikmesi: Bazen kırıklar beklenen sürede kaynamayabilir. Her kemik ve yaşta farklıdır ama 6 aylık sürede kaynama yok ise kaynama gecikmesinden bahsedilebilir.

Kaynamama: Bazı kırıklar ise hiç kaynamayabilir. Yine her kemik ve yaşta farklıdır ama 9 aylık bir sürede kaynama tamamlanmadıysa kaynamamadan söz edilebilir.

Kötü kaynama: Bazen de kaynama istenen şekilde olmayabilir. Açısal eğrilik veya rotasyon (dönüklük) oluşabileceği gibi, aşırı kaynama nedeniyle de şekil bozukluğu oluşabilir.

Büyüme değişiklikleri: Kırılan kemikte kısalık veya uzunluk oluşabilir. Uzama genellikle çocuklarda görülür.

Avasküler nekroz: Özellikle kalça eklemini ilgilendiren “femur kemiği boyun bölgesi kırıklarında”, el bilekte “skafoid” kırığında ve ayak bileğinde “talus” kırığında görülebilir.

Osteomyelit: (kemik iltihabı). Kırık uçları dış ortama maruz kalmışsa (açık kırık) veya nadiren kapalı kırıkta veya ameliyat sonrasında kemikte enfeksiyon meydana gelebilir.

2- Kırığa Komşu Bölgedeki Komplikasyonlar

Cilt, cilt altı, kas, tendon yaralanmaları: Yaralanma sırasında oluşan darbe veya kırık kemik uçları ile cilt, cilt altı, kas ve tendon yaralanmaları meydana gelebilir.

Damar yaralanmaları: Aynı şekilde damarlarda oluşabilecek yaralanma bir uzvun kanlanmasını bozarak o uzvun kaybına dahi neden olabilir.

Kompartman sendromu: Çok sıkıntılı bir durumdur. O bölge dokularında aşırı basınç artışı oluşabilir. Bu basınç artışı o bölgedeki yumuşak dokulara (sinir, damar ve kaslara) zarar vererek daha ileri sakatlıklara neden olabilir (uzvun kesilmesi, uzuvlarda kalıcı şekil ve fonksiyon bozukluğu gibi).

Sinir yaralanmaları: Yaralanma sırasında oluşan darbe, kırık kemik uçları veya kompartman sendromu nedeniyle sinirlerde yaralanma oluşarak belli bir bölgede his veya istemli hareket (motor) kaybı oluşabilir.

Komşu organ yaralanmaları: Kırık kemiğe yakın organlarda (pelvis kırıklarında karın içi organlar, cinsel organlar, idrar yolları, damar ve sinirler yine kaburga ve göğüs kemiği kırıklarında kalp, akciğer ve büyük damarlar) yaralanmalar oluşabilir.

3-Kırığa Yakın Bölgedeki Komplikasyonlar

Artrit: Eklem bölgesindeki kırıklarda eklem kıkırdağı da hasar görerek ileride eklemlerde bozulmalara yol açabilir.

Eklem sertliği: Eklemde yaralanma olmasa da eklemlerde hareketsizliğe bağlı donmalar olabilir. Eklem içi kırıklarda, kırıklı çıkıklarda eklem hareket kısıtlılığı riski çok daha fazladır.

Heteretopik Osifikasyon: Kırık bölgesi ve çevre yumuşak dokular içerisinde kemiksi dokular oluşabilir.

Sudek atrofisi: Özellikle kırığın olduğu uzuvda hareketsizliğe bağlı kemik erimesi gelişebilir. Ciltte incelme, parlaklık ve ağrı ile giden bir durumdur. Özellikle el bilek ve ayak bileği kırıklarında sıktır.

4-Sistemik Komplikasyonlar

Şok: Dışarıya veya içeriye olan kanama bazen hastayı şoka sokarak hayati tehdit oluşturabilir.

Yağ embolisi: Özellikle uzun kemik kırıklarında, yağlı kemik iliği dolaşıma katılıp akciğerlere giderek tıkanıklığa neden olabilir.

Derin ven trombozu: Kırığın bulunduğu uzuvda toplardamarlarda (venlerde) oluşan pıhtı (trombüs) ile meydana gelebilir. Bu pıhtı veya pıhtının bir parçası dolaşıma katılarak akciğere gidip hayatı tehdit edebilir.

Bası yarası: Kırık nedeniyle uzun süre hareketsiz kalmak vücudun altta kalan ve yatak ile temas eden bölgelerinde bası yaralarına neden olabilir.

Kırık ateşi: Kırığa bağlı olarak ilk günlerde hafif bir ateş olabilir.

Psikolojik bozukluklar: Kişinin yaralanması ve sakatlanması psikolojik bozukluklara dahi yol açabilir.

Okumaya Devam
Reklam
Yorum İçin Tıklayın

Yorum Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Ortopedi ve Travmatoloji

Kemik Sağlığı İçin Spor ve Egzersiz

Yayınlanan

üzerinde

Tarafından

Op. Dr. Bülent Diri, “Kemiğin kullanımı ve kalitesini arttırabilmek için spor ve egzersizi hayatımızdan çıkarmamalıyız” dedi”

Yaşlılık hekimliği ya da Geriatrinin yaşlılık dönemindeki sağlık sorunları ve bu sorunların tedavileriyle ilgilenen tıp dalı olduğunu ifade eden Medicana Samsun Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Bölümünden Op. Dr. Bülent Diri, “Geriatrik yaş grubu medeniyetin, teknolojinin gelişmesiyle birlikte ilerlemiştir. Eskiden yaşam ömrü 30’lu yaşlardayken yaşam koşullarının daha iyi hale gelmesi , sağlık ve tarım alanındaki devrimlerle birlikte insan ömrü uzamıştır. İnsan ömrünün uzamasının getirisi de götürüsünde vardır. İleriki yaş grubunda geriatri problemleriyle daha çok karşılaşıyoruz. Kemik ve kalitesinin ilerleyen yaşlarda düşmesineyse osteoporoz diyoruz. Kadınlarda daha çok rastlansa da her iki cinsinde ortak hastalığıdır. İlerleyen yaşla birlikte daha çok görülmektedir. Demir ve kalsiyum kemiği besler. Güneşten faydalanmamak risk faktörü oluşturuyor. D vitamini özellikle covit döneminde de oldukça önem arz etmektedir. Kalsiyum kemiğin ana yapıtaşlarındandır. Kalsiyum ihtiyacımızı ise süt ve süt ürünlerinden karşılayabiliriz. Endüstriyel topluma doğru gidiş fabrikalaşmaya yöneliş beslenme alışkanlıklarımızı değiştirdi” ifadelerini kullandı. 

KEMİK KALİTESİ İÇİN D VİTAMİNİ VE KALSİYUM 

Op. Dr. Bülent Diri,  “ Hayvansal gıdaların düzenli tüketilmesi, güneşten alınamayan  D vitaminin takviye olarak alınması önemli bir korunma yöntemidir. Kemik kalitesinin genç yaşta korunması oldukça önemli. Kemiğin kullanımı ve kalitesine dikkat etmeli , spor ve egzersizi hayatımızdan  çıkarmamalıyız.  Beslenme, yaşam tarzı ve spor osteoporoz etkileyen önemli etkenlerdir.  Osteoporoz basit tramvayla kırık oluşumuna  sebep vermektedir. Ev içinde düşme olduğunuz yerde basit hareketle kırılmalar oluşabilir. Süngerimsi kemiğin yoğunlukta olduğu bölgelerde kırık daha fazla görürüz. Kalça, el bilek kırıkları ve omur kırıkları oldukça sık rastladıklarımızdır. Kalça kırıkları oldukça önemlidir ve daha çok cerrahiye başvururuz. Hastayı hızlıca ayağa kaldırmak hedefimizdir. “dedi.

Okumaya Devam

Ortopedi ve Travmatoloji

PRP Nedir? Ne İşe Yarar?

Yayınlanan

üzerinde

Tarafından

PRP ( Platelet Rich Plasma ) yanı trombositten zengin serum demektir. Biyolojik bir tedavi şeklidir ve son yılarda tıbbın bütün alanlarında iyileşmeyi uyarma, hızlandırma,hücre yenileyici etki gösterme amacıyla yapılan gelişim gösteren bir tedavi yöntemidir.

Amaç hastalıklı ya da yaralanmış dokuya vücudun doğal yollardan  yeteri kadar ulaştıramadığı doku iyileştirici-hücre yenileyici kan elemanlarını, kişinin kendi kanının alınıp dış ortamda ayrıştırıp daha yoğun olarak hazırlanarak  hasarlı ya da hastalıklı dokulara uygulamaktır. İyileştirici- hücre yenileyici kan elemanlarından en önemlisi  trombosit denilen hücre parçacıklarıdır.

PRP  tedavi  yöntemi  ile bu trombositler  yaralanmış ya da hastalanmış dokulara yoğun bir şekilde enjekte edilerek ya da jel haline getirilmişse açık cerrahilerde istenilen cerrahi alana yerleştirilerek  o bölgenin yeniden canlanması ya da doku onarımın daha yoğun ve hızlı bir şekilde harekete geçmesi sağlanır. 

Nasıl hazırlanır ve nasıl uygulanır?

Prp hazırlama kiti kullanılarak, uygulama alanının boyutu ve hastalığın doğasına göre  kişiden 10-60 ml kan alınır. Kan santrifüj cihazı ile ayrıştırılarak istenmeyen diğer hücreler uzaklaştırılır ve 2-7 ml miktarında trombsitten zengin serum elde edilir.işte bu serum içinde normalin 5-10 katı kadar trombosit ve dolayısıyla büyüme faktörü vardır. Serum içindeki hücre çeşitliliği, pıhtılaşma durumu ve trombositleri uyarıcı madde eklenme durumuna göre 4 tip serum elde edilebilir. Hangi tip prp hazırlanacağı hastalığın yada yaralanmanın  doğasına göre değişir. Hazırlanan trombositten ve dolayısıyla büyüme faktöründen zengin  prp sıvısı ya da jeli hastalıklı yada yaralanmış dokuya enjekte edilerek ya da açık cerrahilerde istenen doku alanına yerleştirilerek yöntem uygulanmış olur. 

PRP ilaç mıdır ve yan etkileri var mıdır ?

Prp bir ilaç olmayıp biyolojik bir tedavi şeklidir. Yani vücudun kendi doğal büyüme faktörlerini ayrıştırıp daha fazla miktarda hasarlı- bozulmuş dokulara vermektir. Kendi kan elemanları dışında  herhangi bir madde içermez. Bu yüzden vücuda yabancı bir madde girişi olmadığından herhangi bir istenmeyen organ yada doku sorunu olmaz. Kortizon içermez ve dolayısıyla kortizonun bilinen yan etkileri oluşmaz. Her enjeksiyon yönteminde olduğu gibi enjeksiyona bağlı bir miktar ağrı olabilir. En önemli sorun ise özellikle eklem uygulamalarında enfeksiyon riskidir. Bu yüzden uygulamanın hastane şartlarında ve sterilite kurallarına uyarak yapılması gerekir.

Prp’nin uygulandığı kas iskelet sistemi yaralanmaları ve hastalıkları genel hatlarıyla şunlardır:

-Tendon ve tendon kemik birleşim yeri sorunları, 

-Sporcularda kas yaralanmaları,

-Diz bağ yaralanmaları,

-Patellar tendinit,

-Kondromalazi,

-Kıkırdak sorunları ve kireçleme,

Prp uyguladıktan sonra yapılması gerekenler nelerdir;

Öncelikle büyüme hormonlarının başlattığı onarım sürecini engelleyebileceğinden  antiinflamatuar ilaçlar kullanılmamalıdır. Uygulama alanında enjeksiyon ve hacim etkisine bağlı olarak ağrı ve bir miktar kızarıklık olabilir. Basit ağrı kesici ve bandajlama ve istirahatle   rahatlama sağlanır. Prp uygulanan  dokunun dinlendirilmesi önemlidir. Onarım süreci devam eden doku üstüne yüklenme yapmak onarım aşamasındaki doku bütünlüğünü bozar. Yaralanmış ya da  hastalıklı dokunun boyutuna ve  durumuna göre değişmekle beraber 2-6 hafta dinlendirme süresi  olmalıdır.

Okumaya Devam

Ortopedi ve Travmatoloji

Manyetik Rezonans Görüntüleme (MR) Nedir ve Ne İşe Yarar?

Yayınlanan

üzerinde

Tarafından

Tıbbın bütün alanlarında, görüntüleme yöntemleri içinde en ileri ve en üst basamak görüntüleme yöntemidir. Açılımı ‘’manyetik rezonans görüntüleme’’ olup mr yada mrg olarak da yazılır. Konuşma dilinde, MR; ‘’emar ‘’olarak söylendiğinden halk arasında EMAR olarak bilinir.

Güçlü bir mıknatıs ortamı sağlayan cihaz radyofrekanslar sayesinde vücuttaki su ve yağ dokusu içinde bol miktarda bulunun hidrojen ve nötron atomlarının hareketlerini kayıt edip, değerlendirerek ve bilgisayar ortamına aktararak görüntü oluşturur. Vücuttaki bütün doku ve organların; kesitlere ayrılarak ve farklı yönlerden bakılarak ayrıntılı bir şekilde adeta resimleri çekilir ve kaydedilir.

Hangi durumlarda emar çekmek gerekir?

Emar çektirmeden önce, her zaman ilgili branşın hekimi hastayı dinler, muayene eder ve ilk basamak rutin tetkikleri yaptırır. Sonra bir ön tanı yada neden emar çektirdiğinin gerekçesini ve düşüncesini yazarak hastayı mr tetkiki için sevk eder. Emar istemini yapan hekim, radyolog ve emar teknisyeni iş birliği içinde çalışmalıdır. 

Kas-iskelet sisteminin hemen bütün hastalıklarında ve yaralanmalarında;gerek erken tanı ve tanıda, gerek tedavi planında ve mevcut sorunun geleceğini saptamada emar tetkiki gerekli olabilir. Bütün eklem sorunlarının saptanması,spor yaralanmasına bağlı bağ ve kas yaralanmalarının tanısı ve tedavi planlanması, tümörlerde, gizli kırık ve kemik erimesi gibi sorunların saptanmasında,ameliyat sonrası onarılan dokuların takibi ve değerlendirilmesi gibi birçok durum için emar çekimi yapılabilir.

Hangi durumlarda kişi emar cihazına giremez ve emar istemi yapılmamalıdır?

Kafa içinde metalik damarsal klips olanlar,kalp pili,otomotik ritm düzenleyici kalp cihazı olanlar(otomatik defibrilatör ve biostimülatör),bazı sürekli ilaç veren ve vücuda yerleştirilmiş cihazı olanlar(infüzyon cihazı),iç işitme cihazı olanlar ve metalik yabancı cisimleri olanlar kesin mr cihazına giremezler.

Hamileliğin ilk 3 ayında, orta kulak protezi ve penis protezi dikkat edilmesi gereken ve zorunlu olmadıkça çekilmemesi gereken durumlardır ve emar çekimine kısmi engel oluşturan durumlar olarak bilinir.

Genel olarak iç ortopedik cihaz ve protezi olan hastalar güvenle emar cihazına girebilirler. Fakat demir elementi içeren cihaz ve protez varlığında emar görüntülerinde bozulma yada bulanıklık olabilir. Dıştan konulan ve emar uyumlu olmayan metal ortopedik cihaz varlığında kişi emar cihazına giremez.

Emar çekimine gelmeden önce neler yapılmalıdır?

Anestezi altında çekim yapılmayacaksa aç kalınmasına gerek yoktur.özel bir durum yoksa herhangi bir ilaç kullanmaya yada ilaç alınmasına gerek yoktur. Ultrasonda olduğu gibi idrar sıkışıklığına gerek yoktur.

Fakat bebek yada çocuk çekimlerinde yada kapalı alan korkusu olanlarda anestezi altında çekim yapılacaksa doktorunuzun bilgilendirdiği şekilde hazırlık olması gerekebilir.

Emar nasıl çekilir ve çekim esnasında nelere dikkat etmek gerekir?

Mr cihazına giren kişiye mr önlüğü giydirilmelidir. Hastanın üzerinde küçük yada büyük hiçbir metal eşya olmamalıdır. Örneğin kolye,küpe,kemer,anahtarlık vs…

Çekim sırasında özellikle çekim yapılacak alan olmak üzere görüntü paraziti olmaması için hareket edilmemelidir. Bazı çekimlerde teknisyenin komutu ile bir süre nefesin tutulması gerekebilir. 

Emar nasıl çekilir? 

MR çekilecek hasta, MR cihazına sokulduktan sonra, mr ile tetkik edilecek bölgeye özel tasarlanmış coil denilen ve anten özelliği olana cihaz yerleştirilir. Daha sonra teknisyen, çekim yapılacak yerin, tam cihazın içine gelecek şekilde ayarlamalar yaparak sabit kalmasını sağlar ve çekime başlanır. Çekim süresi,emar cihazının mıknatıs gücüne, güncelleme durumuna, çekim sayısına, çekilecek bölgenin ve hastalığın durumuna göre değişmekle beraber 15-45 dakika sürebilir. Mıknatıs gücü yüksek ( 1 tesla ve yukarısı yüksek mıknatıs gücü kabul edilir) emar cihazları ile emar çekim süresi belirgin olarak kısa sürer.)

Emar cihazının tesla gücü ne demektir ve ne işe yarar?

Tesla emar cihazının manyetik gücünü yani mıknatıs gücünü tarif eder. 1 tesla üstü yüksek manyetik alan, 0.3 teslanın altı düşük manyetik alan olarak tanımlanır. Açık emar cihazlarında düşük manyetik alan oluşturulurken kapalı emar cihazlarında yüksek manyetik alan oluşturulur.

Tesla gücü yüksek emar cihazı, doku ve organların daha ince kesitler halinde incelenmesini mümkün kılar. Küçük alanların ;(örneğin çene eklemi,el, ayak – ayak bileği, kalp, böbrek gibi iç organlar vs…) ayrıntılı görüntülenmesini sağlar.daha kısa sürede çekim yapılır. 

Okumaya Devam

Trendler